کوتولگی انبوه علفی و تاثیر آن بر روند انتقال ژنهای مقاومت به بیماری زنگ سیاه در ارقام زراعی گندم نان

آخرین تحقیقات انجام شده در خصوص فراوانی آللهای موثر در مقاومت به بیماری زنگ سیاه در ایران نشان دهنده این واقعیت است که فراوانی این آلل ها در ژرم پلاسم گندم های ایرانی پائین بوده و در نتیجه، ژرم پلاسم گندم ایران در مقابل جدایه های نژاد Ug99 از کمترین سطح ایمنی برخوردار است. کشف و انتقال ژنهای جدید مقاومت به بیماریها در ارقام زراعی و خویشاوندان وحشی گندم و هرمی نمودن ژنهای مقاومت در ژرم پلاسم سازگار از دیر باز روش موفقی در کنترل بیماری زایی نژاد های جدید قارچها بوده و انتظار میرود که در آینده نیز به عنوان یک راه کار اصلی در کنترل بیماریها بکار برده شود. این روش همواره با چالشهایی همراه بوده که از این میان می توان به پدیده کوتولگی انبوه علفی اشاره کرد. در برخی از مواقع هنگامی که ارقام خاصی از گندم باهم تلاقی داده میشوند در نسل F1 گیاهان کوتاه قد و یا علف های انبوه تولید میشوند. این پدیده با کاهش قد و قامت ، افزایش تعداد پنجه و کاهش قدرت تولید مثل همراه است. در این تحقیق که با هدف انتقال ژنهای موثر در مقاومت به بیماری زنگ سیاه از ارقام و لاین های Tr129 ،Eagle و AC Cadillac به ارقام بهار و پیشتاز اجرا گردید، در طی مراحل انجام آزمایش در نتاج F1 حاصل از تلاقی ارقام Eagle و بهار پدیده کوتولگی انبوه علفی مشاهده شد در صورتی که سایر F1 های تولید شده از بقیه ارقام دارای فنوتیپ نرمال بودند.

کلیدواژه ها:

بیماری ، زنگ سیاه ، کوتولگی انبوه علفی و گندم