بررسی اثر پرایمینگ بذر در بهبود جوانه زنی و توان رویش گیاهچه سه گونه گراس دائمی تحت تنش شوری

اولین تاثیر شوری بر رشد گیاهان عدم یکنواختی در جوانه زنی و سبز شدن آنها در مناطق شور می باشد . شناخت گونه ها ی متحمل به شوری در گراسهای چمنی بومی می تواند بعنوان یک استراتژی در اصلاح خاکهای شور و احیاء فضای سبز مناطق با آب شور مطرح باشد . امروزه تکنیک پرایمینگ بذر بعنوان عامل بهبود دهنده جوانه زنی و استقرار تحت تنش های محیطی معرفی شده است . در همین راستا به بررسی اثرات پرایمینگ بذر در بهبود جوانه زنی و توان رویش گیاهچه در سه گونه گراس مرتعی Hordeum bulbosum ، Bromus tomentellus Agropyron elongatum تحت تنش شوری در شرایط کنترل شده آزمایشگاهی بررسی گردید. فاکتورها شامل پرایمینگ بذر با استفاده از محلول اسمزی CaCl2 با پتانسیل اسمزی 1/5- مگاپاسگال به مدت 2 روز برای گونه A.elongatum و به مدت 5 روز برای گونه B.tomentellus و محلول اسمزی NaCl با پتانسیل اسمزی 1- مگاپاسکال به مدت 2 روز برای گونه H.bulbosum (که از قبل با یک پیش آزمایش تعیین شده بودند) و شوری با هفت سطح ( 0، 50، 100، 150، 200، 250 و 300 میلی مولار) بود که به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملا تصادفی با چهار تکرار اجرا گردید . نتایج نشان داد که با افزایش تنش شوری کاهش درصد و سرعت جوانه زنی و اجزا مختلف گیاهچه برای هر دو بذر پرایم شده و پرایم نشده معنی داری بود (0/01>p). اما میزان کاهش در بذر پرایم شده به مراتب کمتر از بذر پرایم نشده بود . بطوریکه بطور متوسط پرایمینگ بذر در گونه های مورد مطالعه توانست تحت تنش شوری شدید ( 300 میلی مولار ) درصد جوانه زنی ، سرعت جوانه زنی ، طول ر یشه چه ، طول ساقه چه ، وزن خشک ریشه چه و وزن خشک سا قه چه را به ترتیب 62/9، 39/0، 17/4، 10/4، 39/2، و 9/0 درصد بهبود بخشد . همچنین بذر گراسهای چمنی مورد مطالعه پاسخ متفاوتی به تنش شوری نشان داده و دو گونه A.elongatum و H.bulbosum از تحمل بیشتر و گونه B.tomentellus حساسیت بیشتری به تنش شوری برخوردار بودند . بطور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که پاسخ هر سه گونه به پرایمینگ بذر مثبت بوده بطوریکه می توان با تکنیک پرایمینگ بذر با استفاده از محلول اسمتیک مناسب قبل از کاشت اثرات سوء تنش شوری را در مرحله جوانه زنی و استقرار گراسها از طریق افزایش سرعت جوانه زنی و رشد گیاهچه بطور معنی داری کاهش داد.

کلیدواژه ها:

پرایمینگ بذر ، جوانه زنی ، Hordeum bulbosum ، Bromus tomentellus Agropyron elongatum