شناسایی عوامل موثر بر کارآیی شغلی معلمان دوره ابتدایی

هدف پژوهش حاضر، شناسایی عوامل موثر بر کارآیی شغلی معلمان دوره ابتدایی بود. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر رویکرد، کیفی بود که با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه پژوهش را خبرگان و صاحب نظران حوزه علوم تربیتی دارای دانش و تجربه مرتبط با موضوع تشکیل دادند. نمونه گیری به روش هدفمند و بر اساس اصل اشباع نظری انجام شد و در نهایت ۱۵ نفر در پژوهش مشارکت کردند. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق گردآوری و با بهره گیری از نرم افزار MAXQDA تحلیل شدند. در فرایند تحلیل، ابتدا ۱۱۰ کد باز اولیه استخراج شد که پس از پالایش و ادغام، به ۷۰ مضمون پایه تقلیل یافت. در ادامه، مضامین پایه بر اساس شباهت های مفهومی در قالب ۹ مضمون سازمان دهنده شامل عوامل انگیزشی و نگرشی معلم، شایستگی های فردی و روان شناختی، شایستگی های ارتباطی و عاطفی، شایستگی های حرفه ای و آموزشی، توسعه حرفه ای و یادگیری مستمر، رهبری و حمایت سازمانی مدرسه، فرهنگ و جو سازمانی مدرسه، شرایط و امکانات محیط آموزشی و عوامل اجتماعی و زمینه ای موثر بر شغل معلمی طبقه بندی شدند و در نهایت یک مضمون فراگیر با عنوان «عوامل موثر بر کارآیی شغلی معلمان دوره ابتدایی» شکل گرفت. یافته ها نشان داد که کارآیی شغلی معلمان پدیده ای چندبعدی است و ارتقای آن مستلزم توجه هم زمان به ابعاد فردی، حرفه ای، سازمانی، محیطی و سیاستی است. بر این اساس، توسعه نظام های انگیزشی، توانمندسازی حرفه ای و روان شناختی معلمان، تقویت رهبری آموزشی مدیران، بهبود فرهنگ سازمانی مدارس، ارتقای امکانات آموزشی و بازنگری در سیاست های حمایتی آموزش وپرورش از مهم ترین راهکارهای افزایش کارآیی شغلی معلمان محسوب می شوند.

کلیدواژه ها:

کارآیی شغلی ، معلمان دوره ابتدایی ، آموزش ابتدایی