بررسی تطبیقی فرهنگ و هنر در دوره خلافت امویان و عباسیان

دوره خلافت امویان و عباسیان، دو مرحله مهم در شکل گیری فرهنگ و هنر اسلامی به شمار می روند که هرکدام ویژگی ها و سبک های خاص خود را دارند. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و رویکرد تطبیقی، به بررسی تحولات فرهنگی، هنری و اجتماعی این دو دوره پرداخته و نشان می دهد که خلافت امویان با تمرکز بر تثبیت قدرت سیاسی و ایجاد شکوه حکومتی، زمینه ساز گسترش معماری و هنر در بستر سلطنت عربی بود، در حالی که عباسیان با انتقال مرکزیت به بغداد و گسترش نهضت ترجمه، نقش مهمی در ادغام فرهنگ های ایرانی، یونانی و هندی در هنر اسلامی ایفا کردند. یافته های تحقیق حاکی است که هنر و فرهنگ عباسیان با تنوع و جهانی شدن، تحولی ساختاری در سبک های معماری، نقاشی، کتاب آرایی و ادبیات ایجاد نمود، در حالی که امویان، با حفظ تمرکز بر سبک عربی و بیزانسی، زمینه ساز پیدایش سبک های رسمی و کلاسیک اسلامی شدند. این مطالعه با تاکید بر منابع تاریخی، آثار معماری و متون ادبی، تفاوت ها و شباهت های دو دوره را در شکل دهی تمدن اسلامی نشان می دهد و اهمیت نگاه تطبیقی برای فهم میراث فرهنگی و هنری اسلام را برجسته می سازد.

کلیدواژه ها:

فرهنگ اسلامی ، هنر اسلامی ، خلافت امویان ، خلافت عباسیان ، معماری اسلامی ، ادبیات اسلامی ، هنر تطبیقی