تقویت ارزش های اجتماعی و دینی در مراکز آموزشی در راستای ترویج وقف

وقف به عنوان یکی از نهادهای اصیل و ماندگار در تمدن اسلامی همواره نقشی کلیدی در تامین منابع پایدار، گسترش عدالت اجتماعی و ارتقای سطح آموزش ایفا کرده است. این نهاد علاوه بر جنبه عبادی و معنوی، بستری برای تقویت ارزش های اجتماعی دینی همچون عدالت، همکاری، اعتماد اجتماعی و مسئولیت پذیری فراهم می آورد. با وجود این ظرفیت ها، موقوفات آموزشی در جامعه امروز با چالش هایی همچون ضعف مدیریت علمی، مشکلات حقوقی در ثبت و بهره برداری و عدم انطباق با نیازهای روز مواجه اند که مانع بهره برداری کامل از آنها در عرصه آموزش و پرورش می شود. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش وقف در تقویت ارزش های اجتماعی دینی و ارائه الگویی مفهومی برای بهره برداری موثر از ظرفیت های وقف در ارتقای کیفیت و پایداری نظام آموزشی انجام می شود. در این پژوهش، ضمن مرور مبانی نظری و پیشینه داخلی و خارجی، به بررسی رابطه میان ساختارهای وقف و انتقال ارزش های اجتماعی دینی پرداخته شده و نقش عوامل میانجی مانند فرهنگ سازمانی و سرمایه اجتماعی و تعدیل کننده از قبیل قابلیت مدیریتی، قوانین و مقررات و سطح سواد رسانه ای تحلیل خواهد شد. یافته های پژوهش مورد انتظار نشان می دهد که وقف می تواند علاوه بر ایجاد منابع مالی پایدار، بستر مناسبی برای نهادینه سازی ارزش های اجتماعی دینی در محیط های آموزشی فراهم آورد؛ همچنین مدیریت علمی و بازتعریف کارکردهای وقف متناسب با نیازهای آموزشی و فرهنگی معاصر می تواند به افزایش مشارکت اجتماعی، ارتقای عدالت آموزشی و پرورش شهروندان مسئول و اخلاقی منجر شود. نتایج این پژوهش علاوه بر توسعه ادبیات نظری برای سیاست گذاران آموزشی، متولیان موقوفات و نهادهای فرهنگی و اجتماعی کشور کاربرد مستقیم خواهد داشت.

کلیدواژه ها:

وقف ، ارزش های اجتماعی دینی ، عدالت آموزشی ، سرمایه اجتماعی ، مدیریت موقوفات ، نظام آموزشی پایدار