اعتبار و آثار حقوقی قراردادهای الکترونیکی در نظامهای حقوقی مختلف و پیامدهای آن برای حقوق ایران

گسترش فناوری اطلاعات و توسعه ابزارهای ارتباطی دیجیتال شیوه های سنتی تعاملات حقوقی و اقتصادی را دگرگون ساخته و قراردادهای الکترونیکی را به یکی از مهمترین موضوعات حقوق خصوصی تبدیل کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد مروری نظام مند به بررسی جایگاه اعتبار و آثار حقوقی قراردادهای الکترونیکی در نظام های حقوقی مختلف و پیامدهای آن برای حقوق ایران می پردازد. یافته ها نشان می دهد که اغلب نظام های حقوقی با پذیرش اصل برابری کارکردی اعتبار قراردادهای الکترونیکی را به رسمیت شناخته و داده پیام را در حکم سند معتبر تلقی کرده اند مشروط آنکه تمامیت، قابلیت دسترسی و امکان انتساب آن به طرفین تضمین شود، همچنین امضای الکترونیکی و نظام های بر گواهی دیجیتال نقش اساسی در احراز هویت و اثبات صحت قرارداد دارند و در بسیاری از کشورها زیرساخت های قدرتمندی برای این منظور ایجاد شده است. بررسی تطبیقی نشان می دهد که اگرچه حقوق ایران از طریق قانون تجارت الکترونیکی گام های مهمی در مسیر شناسایی قراردادهای الکترونیکی برداشته اما چالش هایی همچون ضعف زیرساخت های فنی، محدودیت نظام امضای دیجیتال و فقدان سازوکارهای جامع حمایت از مصرف کننده همچنان باقی است. در نتیجه تقویت زیر ساخت های فنی، توسعه نظام های هویت و امضای دیجیتال و تکمیل مقررات حمایتی می تواند زمینه ارتقای کارآمدی و اعتماد عمومی نسبت به قراردادهای الکترونیکی در حقوق ایران را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

قرارداد الکترونیکی ، داده پیام ، امضای الکترونیکی ، تجارت الکترونیکی ، حقوق ایران