تحلیل سبک های تربیتی والدین بر انعطاف پذیری شناختی

سبک های تربیتی والدین از عوامل کلیدی در رشد، شناختی، هیجانی و اجتماعی کودکان هستند. یکی از مهمترین پیامدهای این سبک ها، انعطاف پذیری شناختی است که نقشی محوری در حل مسئله، تصمیم گیری و سازگاری با شرایط جدید دارد. بررسی ارتباط این دو سازه می تواند به درک بهتر فرآیندهای رشد و طراحی مداخلات موثر کمک کند. هدف اصلی پژوهش حاضر مرور و تحلیل نظام مند مطالعاتی است که به بررسی ارتباط میان سبک های تربیتی والدین (دموکراتیک، مستبدانه، سهل گیرانه و طرد کننده) و مولفه های انعطاف پذیری شناختی پرداخته اند. پژوهش حاضر از نوع مروری تحلیلی است. مقالات مرتبط از پایگاه های معتبر بین سال های ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۵ جستجو، انتخاب و تحلیل محتوایی شدند. معیار ورود شامل مطالعاتی بود که مستقیما به سبک های تربیتی و ابعاد انعطاف پذیری شناختی پرداخته بودند. یافته ها نشان دادند که سبک دموکراتیک بیشترین اثر مثبت بر مولفه هایی چون حل مسئله، سازگاری با تغییر و تصمیم گیری انعطاف پذیر دارد. در مقابل، سبک های مستبدانه، سهل گیرانه و طرد کننده پیامدهای منفی یا محدود کننده ای در رشد شناختی و انطباقی کودکان ایجاد می کنند. همچنین انعطاف پذیری شناختی نقش واسطه ای در اثر سبک های تربیتی بر پیامدهای روانشناختی نظیر عزت نفس و خودکارآمدی دارد. به طور کلی، سبک های تربیتی والدین می توانند تسهیل گر یا بازدارنده ی رشد انعطاف پذیری شناختی باشند. نتایج بر اهمیت ترویج سبک دموکراتیک و اجرای مداخلات آموزشی برای والدین تاکید می کنند.

کلیدواژه ها:

سبک های تربیتی ، انعطاف پذیری شناختی