بررسی خشکسالی زراعی کشور برای سال های ‭1386 ‬تا ‭1388 ‬با استفاده از تصاویر ماهواره ای

کشاورزی به عنوان یکی از بخشصهای مهم اقتصادی هر کشور بشمار می رود که در هنگام خشکسالی آسیب میصبیند. اندازه گیری های میدانی برای تولید شاخصصهای خشکسالی وقت گیر بوده و تهیه این شاخص ها در پهنه های وسیع بسیار پرهزینه است. مشاهدات فضایی از طریق قابلیت دریافت اطلاعات با قدرت تفکیک مکانی و زمانی مناسب در سطح وسیعی از زمین، امکان پایش پوشش گیاهی و همچنین خشکسالی ها را با استفاده از تکنولوژی سنجش از دور فراهم می آورد. در تحقیق حاضر بررسی خشکسالی مرتعی که عبارت از کاهش پوشش گیاهی مراتع و دیم زارها است، طی سال های ‮‭1386‬تا ‮‭1388‬ با استفاده از تصاویر روزانه سنجنده ‭MODIS ‬با دقت زمینی ‮‭250‬ متر، در سطح کشور انجام گرفته است. پس از انجام مراحل اصلاحات برروی تصاویر روزانه، شاخص روزانه ‭NDVI (Normalize Difference Vegetation Index) ‬به عنوان نمایه پوشش گیاهی محاسبه می شود. بررسی این شاخص در سطح کشور به دو صورت انجام می گیرد. ابتدا ‭NDVI ‬بدست آمده بر حسب درجه پوشش گیاهی کلاسصبندی شده است که هر کلاس نشان دهنده تراکمی از پوشش گیاهی است. در این بخش مساحت تحت پوشش هر کلاس در هر استان به صورت سالانه تحلیل می شود. در مرحله بعد نقشه های توزیع و تغییرات ‭NDVI ‬در هر سال و در هر استان تحلیل مکانی می شود. در ادامه با توجه به نسبت بارش دریافتی به بارش دراز مدت و شاخص ‭SPI ‬میزان هماهنگی بارش دریافتی و پوشش گیاهی در هر استان نیز بررسی می شود. با توجه به خشکسالی سال ‮‭1387‬ تغییرات بارش و پوشش گیاهی در این سال نسبت به سال های قبل و بعد از آن مورد ارزیابی قرار میصگیرد و بر اساس نتایج بدست آمده شدت خشکسالی مرتعی در هر استان و هر سال بررسی می شود. این تحقیق نشان می دهد که لزوما تغییرات بارش و پوشش گیاهی هماهنگ عمل نمی کنند و واکنش پوشش گیاهی به بارش، بستگی زیادی به توزیع زمانی وقوع بارش دارد. واژه های کلیدی: خشکسالی مرتعی، شاخص ‭NDVI‬، تصاویر ماهواره ای، سنجنده ‭MODIS‬، شاخص ایران، ‭SPI.

کلیدواژه ها:

خشکسالی ، خشکسالی مرتعی ، تصویرسازی ، ماهواره ها ، دریافت از دور ، بارندگی ، ایران