بررسی تاثیر باقی مانده علف کش های سولفونیل اوره و علف کش جدید لوماکس (مزوتریون+ اس متالاکلر+ تربوتیلازین) در گندم پس از ذرت دانه ای

این تحقیق به منظور ارزیابی اثر باقی مانده چهار فرمولاسیون تجارتی از علفکش های سولفونیلصاوره شامل تیتوس (ریمصسولفورون)، سامسون (نیکوسولفورون)، اکوییپ (فورامصسولفورون) و اولتیما (نیکوسولفورون+ ریمصسولفورون) و دو مقدار مصرف علفصکش جدید لوماکس ( مزوتریون+ اس متالاکلر +تربوتیلازین ) به دو شکل پیشصرویشی و پسصرویشی پس از کاربرد در مزرعه ذرت دانه-ای بر روی گندم صورت گرفت. آزمایش در استان های تهران (کرج)، فارس، خوزستان، مغان و خراسان رضوی (جلگه رخ) در قالب طرح بلوکصهای کامل تصادفی پس از برداشت ذرت انجام شد. کشت گندم (رقم محلی توصیه شده) در محل قبلی مزرعه ذرت که با علفکش های مذکور تیمار شده بود انجام شد و اندازه گیریصهای مربوط به اثر سمیت بقایا شامل ثبت نشانگان ظاهری، وزن خشک گیاهچه های گندم 2 تا 4 هفته پس از سبز شدن، ارتفاع بوته و اندازهصگیری عملکرد در انتهای فصل بود. نتایج در کرج نشان داد که تیتوس باعث بیشرین کاهش معنی دار عملکرد(‮‭20‬درصد)، تعداد دانه در خوشه (‮‭13‬درصد)، و ارتفاع بوته گندم (‮‭14‬درصد) نسبت به شاهد شد و پس از آن لوماکس (‮‭4/5‬ لیتر پس رویشی) قرار داشت. اثر تیمارها بر صفات عملکرد دانه، تعداد دانه در خوشه، وزن هزار دانه، وزن خشک گیاهچه و ارتفاع بوته در فارس معنی دار نبود. مقایسه میانگینصها در خوزستان نشان داد که تمام تیمارهای لوماکس به ویژه مصرف پیشصرویشی باعث بیشرین کاهش معنیصدار عملکرد (حداکثر‮‭24‬درصد)، اجزای عملکرد (8 درصد تعداد دانه در خوشه) و ارتفاع بوته گندم (‮‭15‬درصد) شدند. در مغان تیمار لوماکس ‮‭4/5‬ لیتر پسصرویشی باعث کاهش معنیصدار عملکرد و تعداد دانه در خوشه (هر دو‮‭27‬درصد) ولی وزن گیاهچه و ارتفاع بوته تحت تاثیر معنیصدار باقیصمانده علفکشصها قرار نگرفتند. اثر تیمارها بر روی صفات اندازه گیری شده در مشهد معنیصدار نبود و نشانگان ظاهری برای اثبات وجود باقی مانده در این منطقه به دست نیامد. واژه های کلیدی: علفکش های سولفونیل اوره، سمیت گیاهی، باقی مانده، انتقال سمیت، زی سنجی.