بررسی های تکمیلی در ارتباط با شناسایی، تراکم جمعیت و تعیین پراکنش نماتدهای سیست و نماتدهای زخم ریشه در استان های خراسان ، گلستان، قزوین، فارس، لرستان، اصفهان و خوزستان و تهیه اطلاعات جغرافیایی آنها ‭(GIS) ‬در این استان ها

نماتودهای سیستی غلات ‭(Heterodera spp.) ‬و نماتودهای زخم ریشه ‭(Pratylenchus spp.) ‬دو گروه از نماتودهای انگل گیاهی هستند که شامل چندین گونه نزدیک به هم بوده و دارای اهمیت اقتصادی روی غلات هستند. به منظور بررسی وجود آنها در استان خوزستان و در طی اواخر دوره داشت سالهای ‮‭1387-90‬ در مجموع ‮‭200‬ نمونه خاک و ریشه از مزارع گندم و جو استان جمع آوری و کلیه آنها نسبت به آلودگی به نماتودهای سیستی و زخم ریشه بررسی شده است. نتیجه ها نشان می دهد که ‮‭38‬ درصد از مزارع بررسی شده در شهرستانهای امیدیه، اندیکا، اندیمشک، اهواز، ایذه، باغملک، بهبهان، دزفول، رامشیر، رامهرمز، شادگان، شوش، شوشتر، گتوند، لالی، هفتگل، هندیجان و هویزه با متوسط جمعیت ‮‭280‬ تخم و پوره در ‮‭100‬گرم خاک به نماتود سیستی غلات ‭( H.avenae ‬و ‭Hetrodera filipjevi )‬آلوده می باشند. کمترین و بیشترین میزان مزارع آلوده در شهرستانهای اهواز و بهبهان به ترتیب با میزان 8 و‮‭83‬ درصد می باشد و در بعضی شهرستانها مانند خرمشهر، دشت آزادگان و ماهشهر آلودگی به نماتودهای سیستی غلات مشاهده نگردیده است. همچنین بر اساس نمونه برداری های فوق ‮‭38‬ درصد از مزارع بررسی شده در شهرستان های امیدیه، اندیکا، اندیمشک، اهواز، ایذه، باغملک، بهبهان، دزفول، دشت آزادگان، رامشیر، رامهرمز، شادگان، شوش، شوشتر، گتوند و لالی با متوسط جمعیت به ترتیب ‮‭26‬ نماتود در گرم ریشه و ‮‭35‬ نماتود در ‮‭250‬ میلی لیترخاک به نماتودهای زخم ریشه ‭(Pratylenchus thornei‬، ‭P. neglectus) ‬آلوده می باشند. کمترین و بیشترین میزان مزارع آلوده به این گروه از نماتودها در شهرستان های دشت آزادگان و اندیکا به ترتیب با میزان 5 و‮‭80‬ درصد می باشد و در بعضی شهرستانها مانند خرمشهر، هفتگل، هندیجان و هویزه آلودگی به نماتودهای زخم ریشه غلات مشاهده نگردیده است. واژه های کلیدی: خوزستان، شناسایی گونه، غلات، نماتودهای زخم ریشه، نماتودهای سیستی، نقشه پراکنش