لاین پرمحصول برنج ‭SA13 R (‬گوهر) با کیفیت پخت مطلوب

لاین جدید برنج ‭(SA‬‮‭13‬ ‭R )‬حاصل ترکیب ‮‭1238-1‬ ‭pusa (‬پایه مادری) و ‮‭81-6‬‭-pusa‬‮‭1238‬ (پایه پدری) می باشد. این لاین جدید پس از طی مراحل انتخاب در نسلهای در حال تفکیک به عنوان یک لاین خالص ‭SA‬‮‭13‬‭R ‬شناسایی و به بخش اصلاح و تهیه بذر ارایه گردید. پس از ارزیابی های اولیه این لاین به همراه تعداد زیادی لاین دیگر به دلیل داشتن تیپ بوته مناسب، مقاومت ظاهری به بیماری بلاست و عملکرد بالا برای بررسی بیشتر انتخاب شد. در سال ‮‭1384‬ به همراه لاینهای انتخابی دیگر برای قدرت ترکیب پذیری عمومی و خصوصی مورد آزمون قرار گرفته و در سال ‮‭1385‬ از نظر عملکرد با سایر لاین ها و هیبریدهای حاصل، مورد مقایسه مقدماتی عملکرد قرار گرفت. با توجه به عملکرد بالای در مقایسه با شاهد و داشتن خصوصیات کیفی مشابه ارقام محلی، این لاین با تعدادی از لاین ها و هیبرید ها برای آزمایشات سازگاری و پایداری انتخاب شدند. آزمایشات سازگاری و پایداری لاین های امید بخش، طی سه سال در سه منطقه از استان های گیلان و مازندران (رشت، انزلی و تنکابن)انجام شد. نتایج تجزیه واریانس مرکب حاکی از معنی دار بودن اثر متقابل سه جانبه رقماسالامکان بوده و لذا پایداری عملکرد آن به روش ابرهارت و راسل و ‭AMMI‬تعیین گردید، به طوری که به لحاظ معنی دار نبودن شیب خط و نا چیز بودن انحراف از رگرسیون به روش ابرهارت و راسل و نزدیک بودن لاین ‭SA‬‮‭13‬‭R ‬به مبدا نمودار رسم شده در روش ‭AMMI ‬می توان چنین نتیجه گرفت که لاین ‭SA‬‮‭13‬Rنسبت به سایر لاین ها پایدارتربوده و سازگاری بیشتری دارد. تجزیه های کیفیت پخت در طی سه سال با رقم محلی هاشمی مقایسه و آزمون چشایی با حضور ‮‭100‬ نفر برای ارزیابی کیفیت پخت لاین مورد نظر انجام شد. نتایج نشان داد خصوصیات فیزیکی و شیمیایی تعیین کننده کیفیت پخت در این لاین بسیار شبیه رقم محلی هاشمی است و راندمان تبدیل(%‮‭69‬) و درصد برنج سالم(%‮‭54‬) بالایی دارد. همچنین ‮‭89‬ درصد از شرکت کنندگان در آزمون چشایی، کیفیت پخت این لاین را خوب اعلام کردند. نتایج حاصل از بررسی های آزمایش بهزراعی نشان داد که اثر متقابل مقادیر مختلف نیتروژن ا پتاسیم برعملکرد دانه، در سطح 1 درصد معنی دار بوده و مناسب ترین مقادیر کود نیتروژن ‮‭95‬ کیلوگرم نیتروژن خالص در هکتار و پتاسیم ‮‭75‬ کیلوگرم K2‭O ‬در هکتار برای این رقم می باشد. لاین ‭SA‬‮‭13‬‭R ‬از نظر ارزیابی میزان مقاومت در مقابل عامل بیماری بلاست با احراز نمره 2 در ردیف ارقام مقاوم به بلاست قرار دارد و از نظر مقاومت به آفات و بیماری ها همانند سایر ارقام اصلاح شده است. نتایج پروژه تحقیقی اجرایی بررسی کشت لاین های امید بخش برنج در مزارع متعدد کشاورزان استان گیلان در دو ساله اخیر نیز نشان داد که لاین ‭SA‬‮‭13‬‭R ‬با میانگین عملکرد ‮‭7/9‬ تن در هکتار و دارا بودن خصوصیات کیفیت پخت و دانه عالی ، مقاومت به ورس و بلاست و تولید حداکثر محصول ‮‭11/5‬ تن در هکتار، مورد پذیرش و استقبال برنج کاران قرار گرفته است. نتایج بررسی تمایز، یکنواختی و پایداری صفات مورفولوژیکی و زراعی‭(DUS) ‬نیز تاییدی بر صفات مورد نظر در این لاین می باشد. بنابراین لاین ‭SA‬‮‭13‬‭R ‬به عنوان یک لاین جدید پرمحصول، پایدار و با کیفیت دانه عالی، مقاوم به خوابیدگی بوته و بلاست و دارا بودن سایر خصوصیات زراعی و تیپ بوته مناسب، قابل معرفی به برنج کاران عزیز می باشد.