ارزیابی مقاومت ارقام امیدبخش نخود نسبت به نژادهای ‭Ascochyta rabiei‬

حبوبات به ویژه نخود با اهمیت استراتژیک در برنامه تولید و توسعه بیش از ‮‭800‬ هزار هکتار از اراضی عمدتا در مناطق غرب کشور را به خود اختصاص داده ولی عوامل محدود کننده رشد از جمله نژادهای ‭Ascochyta rabiei ‬باشدت بیماریزایی بالا در شرایط مساعد آب و هوایی روی ارقام حساس محلی اپیدمی میگردند. فرمهای بیماریزاو نژادهای مختلف قارچ از مناطق مختلف دنیا و کشور گزارش شده اند. شکسته شدن مقاومت ارقامی چون ‮‭482‬‭- Flip ‬‮‭150 -82‬‭C ‬،‭Ilc ‬و‮‭3229‬ ‭-Ilc ‬درسالهای‮‭1991-93‬ در سوریه و مراکش و یا رقم هاشم در سالهای اخیر در کشور دلیلی بر تداوم تحقیقات به منظوردستیابی به ارقام مقاوم یا متحمل جدید میباشد. در این تحقیق واکنش ‮‭35‬ رقم معرفی شده توسط موسسه تحقیقات کشاورزی دیم طی دو سال در گلخانه و مزرعه ( ایستگاه سرارود ) با جدایه های متفاوت ‭Ascochyta rabiei ‬آزمایش شد. ابتدا ازجدایه های نژادهای قارچ سوسپانسیون اسپور 6+‮‭10‬ (اسپور / میلی متر ) تهیه و روی ارقام مختلف در سه تکرار با یک بوته حساس (بیونیج ) در مرکز گلدان اسپور پاشی شدند.‮‭10-30‬ روز بعد (مراحل گیاهچه و گل دهی ) از میزان آلودگی براساس الگوی 9 شماره ‭Reddy & Singh ‬یادداشت برداری شدند. درمزرعه(ایستگاه سرارود )تیمارها درسه تکرارکشت وطی دوسال ازمیزان آلودگی وعملکرد آنها یادداشت برداری بعمل آمد. نتایج حاصله نشان داد که درگلخانه ومزرعه اغلب ارقام حساس می باشند وتنها ارقام‭Flip ‬‮‭106- 98‬ C، ‭Flip ‬‮‭37- 98‬ ‭C ‬، ‭Flip ‬‮‭59- 99‬ C، متحمل و رقم ‭Flip ‬‮‭66- 99‬ ‭C ‬مقاوم بوده و عملکردی بین ‮‭255 -105‬ (گرم/ ‮‭1/2‬ مترمربع پلات) داشتند ، که به لحاظ پتانسیل بالای مقاومت وهمچنین عملکردمناسب میتواند دربرنامه به نژادی بعنوان رقم خوب انتخاب و معرفی شوند. واژگان کلیدی: نخود، ‭Ascochyta rabiei ‬، واکنش ارقام