بررسی تاثیر عوامل هندسی بر ارتفاع جزر و مد در خورهای طویل

جزر و مد در خورها بدلیل تاثیر عوامل هندسی به مراتب پیچیده تر از دریاهای باز است. پدیده هایی نظیر انعکاس امواج جزر و مدی، سی شی ، اصطکاک بستر و تاثیر نیروی کوریولیس باعث تغییرات عمده در تراز سطح آب می گردد. طوریکه تغییرات تراز جزر و مد در خور ممکن است تا چند برابر تغییرات جزر و مد در دریای باز برسد. در این طرح تحقیقاتی تاثیر عوامل هندسی نظیر طول، عرض و عمق خور بر تغییرات جزر و مد در داخل خور ماهشهر با استفاده از روشهای تیوریک، اندازه گیری میدانی و مدلسازی عددی مورد بررسی قرار گرفته است. در این بررسی برای مدلسازی عددی از برنامه مایک ‮‭21‬ استفاده شده است. با توجه به نتایج این تحقیق برای خور ماهشهر می توان گفت: تغییر عرض خور تاثیری بر اختلاف فاز و تراز مد ندارد. اما دبی و سرعت جریان در اکثر نقاط خور کاهش می یابد. همچنین کاهش عمق باعث افزایش اختلاف فاز و کاهش دامنه جزر و مد می شود. در حالیکه تغییر عمق تاثیری بر زمان مد و تراز مد ندارد. از طرفی افزایش عمق تا ‮‭1/2‬ متر با افزایش سرعت و دبی جریان و برای مقادیر بیش از آن با کاهش همراه است. این تحقیق همچنین نشان می دهد که انتقال موج مد از دریا به داخل خور با تاخیر فاز همراه است. میزان این تاخیر فاز در نیمه عمیق کانال تقریبا ‮‭10‬ دقیقه به ازای هر کیلو متر و در نیمه کم عمق کانال حدود ‮‭20‬ دقیقه به ازای هر کیلومتر است. در مجموع می توان نتیجه گرفت که خور ماهشهر عموما رفتار خورهای طویل مستطیل شکل کم عمق و در قسمت دهانه رفتار خورهای قیفی شکل را از خود به نمایش می گذارد. واژه های کلیدی: مدلسازی، خور، ماهشهر، جزر و مد