ارزیابی اقتصادی اثر تاریخ کاشت برعملکرد و میزان مصرف آب ارقام گندم در اراضی شور استان فارس

به منظور تغییر تاریخ کاشت گندم و کاهش مصرف آب در شرایط شور، آزمایشی به صورت طرح آماری اسپلیت پلات در چهار تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل: تاریخ کاشت به عنوان فاکتور اصلی در سه سطح (تاریخ کشت اول‮‭20‬ آبان و تاریخ های بعدی به فواصل ‮‭15‬ روزه). رقم به عنوان فاکتور فرعی در چهار سطح (ارقام شیرودی، چمران، مرودشت و لاین‮‭73‬). شوری آب آبیاری در دوره آزمایش از 8 تا ‮‭11‬ دسی زیمنس بر متر نوسان داشت. ارزیابی اقتصادی تیمارها و اولویت بندی آنهابر اساس روش های بودجه بندی جزییو معیارهای کارایی ریسکنشان داد تاریخ کاشت دوم با میانگین ‮‭403/99‬ گرم در متر مربع دارای بالاترین مقدار عملکرد بوده و دارای اختلاف معنی داری با تاریخ کاشت اول (‮‭365/64‬) و سوم (‮‭337/26‬) بود. در بررسی عملکرد ارقام بر اساس گروه بندی ارقام به دیررس و زودرس مشخص شد که ارقام دیررس بیشترین عملکرد (‮‭389/17‬ گرم در متر مربع) را در تاریخ کاشت اول داشتند درحالی که بیشترین عملکرد ارقام گروه زودرس در تاریخ کاشت دوم (‮‭433/76‬ گرم در متر مربع) روی داد. همچنین ارقام گروه زودرس در میانگین سه تاریخ کاشت با عملکرد ‮‭376/64‬ گرم در متر مربع نسبت بهارقام دیررس(‮‭361/29‬ گرم درمترمربع)، عملکرد بیشتری داشتند.در اولویت بندی تیمارها براساس روش بودجه بندی جزیی رقم چمران با تاریخ کاشت دوم (5 آذر ماه) مقام اول را به خود اختصاص داد.امابا استفاده از روش معیار ریسک-کارا در کلیه ارقام، برترین تاریخ کاشت مربوط به تاریخ کاشت اول (‮‭20‬ آبان) بود. در نتیجه در ادامه مقایسه اقتصادی نتایج مربوط به تاریخ کاشت اول ارقام مختلف گندم و لاین‮‭73‬ صورت گرفت و نتایج این مقایسه نشانداد رتبه بندی مربوط به تاریخ کاشت اول برای ارقام مختلف گندم به ترتیب مربوط به لاین ‮‭73‬ و ارقام چمران، مرودشت و شیرودی بود. واژه های کلیدی: ارزیابی اقتصادی، گندم، تاریخ کاشت، شوری