بررسی مسایل بازاریابی محصولات خیار سبز و گوجه فرنگی گلخانه ای در استان یزد

با توجه به اهمیت محصولات خیار و گوجهصفرنگی گلخانهصای در اقتصاد کشاورزی استان یزد، در این تحقیق با استفاده ازمطالعات میدانی و تکمیل پرسشنامه و مصاحبه حضوری با ‮‭67‬ تولیدصکننده، 8 عمده فروش و‮‭13‬ خرده فروش در سالصهای ‮‭1389-90‬ بر اساس روش نمونهصگیری سیستماتیک مسایل و مشکلات مختلف بازاررسانی داخلی محصولات خیار و گوجه گلخانهصای بررسی گردیده است. در این راستا ضمن شناسایی مسیرهای بازاررسانی، حاشیه بازار عمدهصفروشی و خردهصفروشی با استفاده از مدل اضافهصبها‭(Mark-up Model) ‬و کارایی بازار با استفاده از روابط ارایهصشده توسط شفرد و فوترل‭) Shefferd & Footrel ( ‬محاسبه گردید. بر اساس نتایج بدستص آمده نوسان قیمت و شفاف نبودن بازار مهمترین مشکلات تولید-کنندگان در زمینه بازار این محصولات است. بازار داخلی محصولات گلخانهصای خیار سبز و گوجهصفرنگی مسیر سادهصای دارد. سود خالص عملیات بازاریابی تولیدصکننده خیار گلخانهصای‮‭450‬ ریال و گوجهصفرنگی‮‭850‬ ریال میصباشد. حاشیه بازاریابی عمده فروشی، خرده فروشی و کل به ترتیب برای خیار گلخانهصای ‮‭6000‬،‮‭4000‬،‮‭2000‬ و برای گوجهصفرنگی گلخانهصای ،‮‭2500‬ ،‮‭7000 4500‬ ریال است. بررسی میزان حاشیهصهای بازاریابی نشان میصدهد که میزان این حاشیهصها خصوصا حاشیه خردهصفروشی بطور نسبی زیاد و برای گوجه-فرنگی بیش از خیار است و سهم تولیدکننده، عمدهصفروشی و خردهصفروشی از قیمت پرداختی مصرفصکننده برای خیار گلخانهصای به ترتیب 5/،‮‭85 55‬/،‮‭29/65 14‬ و برای گوجهصفرنگی به ترتیب ‮‭9/1‬،‮‭13/61‬ و ‮‭25‬ درصد میصباشد. بالاترین کارایی بازار در مسیر گلخانهصدار، عمدهصفروش، میدان میوه و ترهصبار سایر استانصها، خرده-فروش و مصرفصکننده میصباشد. در این مسیر کارایی فنی خیار‮‭90/7‬ و گوجه فرنگی‮‭91‬ درصد، کارایی قیمتی خیار ‮‭69/5‬ و گوجهصفرنگی‮‭79‬ درصد و کارایی بازاریابی خیار ‮‭60‬ و گوجه فرنگی ‮‭70‬ درصد بدست آمده است. کلمات کلیدی: محصولات گلخانهصای، بازاریابی، حاشیه بازاریابی، کارایی بازاریابی، استان یزد.