ارزیابی و مقایسه کارایی فرمولاسیون ‭EC ‬چریش تهیه شده در موسسه تحقیقات گیاه پزشکی با برخی از ترکیبات آفت کش در کنترل تعدادی از آفات

ترکیبات با منشا گیاهی می توانند به عنوان عوامل بالقوه در کنترل آفات مطرح باشند. تعداد قابل توجهی از این ترکیبات در فرمولاسیون های مناسب تهیه شده و بصورت تجاری مصرف می شوند. ایران به دلیل شرایط خاص آب و هوایی رویشگاه تعداد زیادی از گیاهان از جمله چریش است که دارای خواص آفت کشی می باشند. تا کنون تحقیقات زیادی در خصوص بررسی کارایی ترکیبات با منشا گیاهی، عصاره ها و اسانس های گیاهی روی آفات مختلف انجام شده است. در ایران این تحقیقات عمدتا با استفاده از عصاره ها و اسانس های استخراج شده از گیاهان بوده که به دلیل عدم وجود یک فرمولاسیون مشخص امکان بهره برداری تجاری از آنها نبوده است. فرمولاسیون ‭EC ‬چریش برای اولین بار توسط محققین موسسه تحقیقات گیاهپزشکی در کشور تهیه شده است. بنابراین نظر به پتانسیل های ترکیب چریش در کنترل آفات در این تحقیق سعی گردیده است تاثیر فرمولاسیون ‭EC ‬تهیه شده در موسسه تحقیقات گیاهپزشکی بر روی کنه دونقطه ای، شپشک زرد شرقی مرکبات و شته هلو مورد بررسی قرار گیرد. بدین منظور غلظت های یک، دو و سه در هزار این فرمولاسیون به همراه تعدادی از آفتکش های رایج روی آفات مورد نظر بررسی گردید. آزمایشات در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی انجام و نمونه برداری از آفات در یک روز قبل از سمپاشی و روزهای پس از سمپاشی انجام و میانگین تلفات با استفاده از فرمول هندسون تیلتون محاسبه و پس از تجزیه واریانس نسبت به مقایسه میانگین ها در تیمارهای مختلف اقدام شد. نتایج نشان داد که کارایی فرمولاسیون ‭EC ‬تهیه شده در موسسه روی کنه دو لکه ای تا 7 روز بعد از سمپاشی در دوز 3 در هزار ( ‮‭70/2 3/9‬) در مقایسه با ترکیب انویدور (‮‭77/8 2/2‬) اختلاف معنی دار ندارد و می تواند به عنوان یک کنه کش برای کنه تارتن دولکه ای مورد استفاده قرار گیرد. بررسی تاثیر این فرمولاسیون در مقایسه با روغن ولک روی آفت سپردار زردشرقی مرکبات نیز نشان داد که هر چند در ،‮‭3 1‬ و 7 روز پس از محلول پاشی روغن ولک با غلظت ‮‭1/5‬درصد تاثیر بیشتری در کنترل سپردار داشته ولی فرمولاسیون 3 ‭EC ‬در هزار با اختلاف ناچیز در مرحله بعدی قرار دارد. این در حال است که در ‮‭14‬ و ‮‭21‬ روز پس از اعمال تیمارها عصاره چریش 3 در هزار تاثیر بیشتری نسبت به روغن ولک داشته است. نتایج آزمایشات مزرعه ای روی شته سبز هلو نیز نشان داد تاثیر فرمولاسیون ‭EC ‬تهیه شده در مقایسه با سموم متداول در حد قابل قبول بوده و میتواند به عنوان یک جایگزین و یا در تناوب با سایر سموم مورد استفاده قرار گیرد. واژه های کلیدی: فرمولاسیون ‭EC ‬چریش، ‭Myzus Persicae‬، ‭Tetranychus urtica‬،‭Aonidiella orientalis