بررسی مقاومت ارقام و لاین های پیشرفته جو نسبت به بیماری سیاهک سخت ‭(Ustilago hordei) ‬در استان خوزستان با سه روش آلودگی

با توجه به حساسیت بسیاری از ارقام جو خصوصا ارقام بدون پوشینه به بیماری سیاهک سخت جو ‭(Ustilago hordei) ‬و با توجه به این که ایجاد آلودگی مصنوعی بذر با عامل بیماری جهت ارزیابی مقاومت ارقام بسیار دشوار است و روش های به کار رفته مانند اسپور پاشی روی سطح بذر کارایی لازم را ندارد، در این پژوهش مقاومت ارقام تجاری و لاین های امید بخش جو با سه روش آلودگی طی سه سال مورد ارزیابی قرار گرفت. به منظور تامین بذر آلوده شده در مزرعه در سال اول(‮‭1384‬) ‮‭27‬ ژنوتیپ جو بدون پوشینه و پوشینه دار در مرحله گرده افشانی به روش اسپور پاشی روی سنبله آلوده شدند. سال دوم و سوم این آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. سه روش مایه زنی (آلودگی فقط در مزرعه به روش اسپور پاشی روی سنبله، آلودگی فقط در آزمایشگاه با سوسپانسیون اسپور، آلودگی در مزرعه + آلودگی در آزمایشگاه و شاهد بدون مایه زنی) به عنوان عامل اول و ‮‭27‬ لاین و رقم پیشرفته جو به عنوان عامل دوم در نظر گرفته شد. پس از ظهور بیماری تعداد و درصد سنبله های آلوده در هر تیمار شمارش شد.اطلاعات بدست آمده پس از تجزیه واریانس به روش دانکن مقایسه شدند. نتایج این پژوهش نشان داد که تیمارهای روش آلودگی ارقام در مزرعه + آلودگی در آزمایشگاه موثرترین روش آلوده سازی ارقام بوده و پس از آن تیمار آلودگی فقط در آزمایشگاه آلودگی بالا و قابل قبولی ایجاد کرد با توجه به راحتی عملیات آلوده سازی، کاربردی ترین روش آلودگی، روش آلودگی فقط در آزمایشگاه بود و روش آلودگی فقط در مزرعه به تنهایی آلودگی مناسبی را ایجاد نکرد. در این آزمایش لاین 3‭/MOLA/SHYRI//ARUPO*‬2‭/JET/ ‬مقاوم ترین و رقم جو جنوب حساس ترین ژنوتیپ بودند. واژهای کلیدی: جو، سیاهک سخت، ارقام مقاوم، روش های مایه زنی، ‭Ustilago hordei