توسعه تنوع ژنتیکی از طریق دورگ گیری بین ژنوتیپ های جو و بررسی نتاج نسل ‭F1‬

وجود تنوع ژنتیکی به عنوان پیش نیاز، ماده خام اصلاح نباتات و زمینه ساز فعالیت های اصلاحی در جهت دستیابی به مواد برتر و خالص، امری بدیهی و اجتناب ناپذیر است. تلاقی هدفمند و با برنامه ارقام مکمل برای یک محصول، باعث ایجاد تنوع کافی و دستیابی به لاین های خالصی است که علاوه بر تحمل نسبت به تنش های حیاتی و غیرحیاتی در شرایط مختلف آب و هوایی از عملکرد دانه مطلوبی برخوردارند. این بررسی، به منظور ایجاد تنوع ژنتیکی(به عنوان پارامتر مورد نیاز در شروع برنامه های اصلاحی از جمله گزینش و سلکسیون) و ترکیب صفات مناسب موجود در منابع ژنتیکی ارزشمند جو اجرا خواهد شد. در این پژوهش با توجه به نوپا بودن امر تلاقی در ایستگاه گچساران در زمینه جو، تعداد 6 لاین جو به همراه شاهد های جو ماهور و خرم بر اساس خصوصیات مرفوفیزیولوژیکی و زراعی مورد نظر در منطقه انتخاب شده اند، دورگ گیری به عمل آمد. والدین مورد نظر، در زمان مناسب در سه نوبت و هر نوبت به فاصله ‮‭7-10‬ روز، در ایستگاه تحقیقات کشاورزی گچساران طی سال زراعی ‮‭1391-92‬ در شرایط گلخانه کشت شد. بر اساس روش تلاقی جو، پس از ظهور بخش اندکی از ریشک ها از برگ پرچم‭(Flag leaf)‬، اقدام به اخته کردن والد ماده و حذف پرچم ها از گلچه ها با دقت بسیار زیاد شد. سپس به فاصله ‮‭24-48‬ ساعت اقدام به تهیه دانه گرده از والد نر و گرده افشانی به روش چرخشی ‭(Swirl method) ‬گردید. بذور حاصل از تلاقی بعد از تمیز کردن به منظور اثبات هیبرید بودن و همچنین کوتاه کردن طول مدت به نژادی برای ایستگاه مراغه به عنوان بذر F1 ارسال گردید. واژه ها کلیدی: توسعه تنوع ژنتیکی، دورگ گیری و ژنوتیپ های جو