بررسی سازگاری و پایداری عملکرد دانه لاین های جو در آزمایش های یکنواخت سراسری مناطق سردسیر دیم

این تحقیق برای بررسی پایداری عملکرد دانه و تعیین ژنوتیپ های پرمحصول و سازگار در قالب آزمایش های یکنواخت ناحیه ای جو در ایستگاههای تحقیقاتی مناطق سردسیر و سرد معتدل دیم شامل مراغه، سرارود، اردیبل، ارومیه، کردستان(قاملو)، شیروان و زنجان انجام گرفت. در این بررسی تعداد ‮‭22‬ رقم و لاین جو به همراه دو رقم شاهد( محلی و آبیدر) در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در چهار تکرار در سه سال زراعی‮‭88-89‬ الی ‮‭90-91‬مورد مطالعه و ارزیابی قرار گرفتند. در هر سال تجزیه واریانس ساده برای هرمکان ودر پایان سال سوم تجزیه واریانس مرکبسه ساله برای هر مکان انجام شده و پس از آزمون یکنواختی واریانس اشتباهات آزمایشی مناطق، برای کل مناطق در سالهای مختلف تجزیه مرکب نهایی انجام شد. در ایستگاه سرارود به دلیل عدم کاشت برخی ژنوتیپ ها در سال اول، نتایج این ایستگاه در تجزیه مرکب نهایی حذف شده و تنها تجزیه مرکب دو ساله برای آن اعمال شد. تجزیه مرکب(3 سال و 6مکان) نشان داد که اثرات ساده سال، مکان و ژنوتیپ، اثر متقابلمکان ا ژنوتیپ و اثر سه جانبه سال ا مکان ا ژنوتیپ بر عملکرد دانه از نظر آماریبسیار معنیدار هستند. بیشترین و کمترین متوسط سه ساله عملکرد دانه کل ژنوتیپ ها به ترتیب مربوط به ایستگاه مراغه (‮‭3226‬ کیلوگرم در هکتار) و ایستگاه زنجان (‮‭1704‬ کیلوگرم در هکتار) بوده و لاین شماره 6 با متوسط عملکرد دانه ‮‭2511‬ کیلوگرم در هکتار بیشترین عملکرد دانه را در بین ژنوتیپ های آزمایشی در سه سال و شش منطقه داشت.نتایج حاصل از تجزیه پایداری نشان داد که لاین های شماره 2 و ‮‭12‬ با ‭CV%‬،‭SDR‬و واریانس درون مکانی کمتر، ژنوتیپ های نسبتا پایداری هستند. لاین شماره 6 نیز با وجود پر محصول بودن، پایداری عملکرد نسبتا پایینی داشت. واژه های کلیدی:جودیم،عملکرد دانه، تجزیه مرکب، پایداری عملکرد