بررسی اثرات کم آبیاری و تعیین کارآیی مصرف آب در کلزا

با توجه به افزایش سطح زیر کشت دانه های روغنی از جمله کلزا در سالهای اخیر در کشور به منظور کاهش واردات روغن و کمبود تحقیقات در زمینه مدیریت آبیاری این محصول، آزمایشی به منظور بررسی اثرات کم آبیاری و تعیین کارآیی مصرف آب روی کلزا، شامل شش تیمارآبیاری (1- بدون آبیاری 2- آبیاری کامل در مراحل مختلف رشد ساقه دهی، غنچه دهی، گل دهی و اوایل غلاف بندی 3-آبیاری در مرحله غنچه دهی و گل دهی و اوایل غلاف بندی 4- آبیاری در مرحله ساقه دهی، گل دهی و اوایل غلاف بندی 5- آبیاری در مرحله غنچه دهی و اوایل غلاف بندی 6-آبیاری در مرحله گل دهی و اوایل غلاف بندی) در سه تکرار و در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در ایستگاه تحقیقاتی مراکز تحقیقات کشاورزی استانهای اردبیل، چهارمحال و بختیاری، زنجان، کرمانشاه، لرستان و همدان اجرا شد. نتایج تجزیه آماری سه ساله اجرای این تحقیق نشان داد از نظر آماری اختلاف معنی داری بین تاثیر تیمارهای مختلف آبیاری روی عملکرد دانه در سطح یک درصد وجود داشت و بالاترین عملکرد مربوط به تیمار دوم یعنی آبیاری در مراحل مختلف رشد شامل ساقه دهی، غنچه دهی، گل دهی و اوایل غلاف بندی بود. علی رغم عدم وجود اختلاف معنی دار بین اثر تیمارهای مختلف آبیاری بر درصد روغن ولی بالاترین درصد آن مربوط به تیمار دوم بود(2 درصد افزایش نسبت به شاهد). از نظر آماری بین تاثیر تیمارهای مختلف آبیاری روی درصد ازت و پروتیین اختلاف معنی داری در سطح پنج درصد داشت و بالاترین آنها مربوط به تیمار دوم بود. بنابر این پیشنهاد می گردد نسبت به آبیاری در مرحله گلدهی و اوایل غلاف بندی با حساسیت بیشتری اقدام گردد، چون نسبت به سایر مراحل بیشتر سبب افت عملکرد ،درصد روغن و سایر خصوصیات کمی و کیفی محصول کلزا می شود. واژه های کلیدی: کم آبیاری، کلزا، عملکرد و کارآیی مصرف آب