تعیین تراکم مناسب تعداد تله فرومونی جهت شکار انبوه کرم خراط (خراسان جنوبی)

کرم خراط با نام علمی ‭Zeuzera pyrina L. ‬یکی از مهمترین آفات چوبخوار در کشور ما است. خسارت آفت از نیمه دوم دهه هفتاد بدلیل بروز خشکسالی های متوالی رو به گسترش نهاد. آفت دارای میزبانان مهمی در بین درختان میوه می باشد. در این میان گردو میزبان اصلی آفت بوده و بیشترین خسارت را از جانب این آفت می بیند. درختان دانه دار سیب، گلابی و به از جمله دیگر میزبانان این آفت می باشند. دامنه خسارت آفت در حال حاضر استان های شرقی و مرکزی کشور را با شدت بیشتری در بر گرفته است. دیگر نقاط کشور نیز متاسفانه از گزند خسارت آن مصون نبوده و آفت با افزایش جمعیت خود در دیگر مناطق نیز خسارت وارد می سازد.در این پروژه یکی از روش های نسبتا جدید و مرسوم کنترل آفت در دنیا که استفاده از فرومون جنسی مصنوعی آفت به منظور شکار انبوه(حشرات نر) آن است، مورد بررسی قرار گرفت.در این پروژه از فرمون جنسی مصنوعی به منظور شکار انبوه حشرات نر با استفاده از تله دلتا در منطقه خراسان جنوبی اقدام شد. برای این منظور فرومون پروانه زنبور مانند ‭(Synanthedon tipoliformis) ‬با تراکم های ،4 ،‮‭12 8‬ و ‮‭16‬ عدد تله در هکتار به عنوان 4 تیمار اصلی به همراه تیمار شاهد (بدون تله)، در باغات گردوی سرایان (استان خراسان جنوبی) در طی سال های ‮‭1389-90‬ به کار برده شد و میزان خسارت کرم خراط در این قطعات مورد مقایسه قرار گرفت. به منظور نصب فرومون های جنسی در باغ از تله دلتا استفاده گردید. نتایج به دست آمده نشان داد در هر دو سال اجرای طرح، در واحد های آزمایشی با تراکم ‮‭16‬ عدد تله در هکتار، تعداد نفوذ لاروهای کرم خراط به داخل سرشاخه های یک ساله غیر خشبی گردو (به ترتیب ‮‭1/02 0/329‬ و ‮‭1/82 0/376‬) بطور معنی دار کمتر از سایر واحدهای آزمایشی بود. در مجموع با افزایش تعداد تله در واحد سطح، از خسارت آفت کاسته شده بود. واژه های کلیدی: کرم خراط، درخت گردو، فرومون جنسی، شکار