بررسی امکان شناسایی مولکوهای فرار اختصاصی پروانه مغزخوار پسته ‭Recurvaria pistaciicola‬

پروانه مغزخوار پسته ‭Recurvaria pistaciicola ‬یک آفت دو نسلی است که لارو آن از دانه پسته تغذیه کرده و خسارت زیادی به درختان پسته در کشوروارد میکند. این حشره دو نسلی بوده و برای مطالعه و بررسی استفاده از فرومون مناسب میباشد. استفاده از تله فرمونی که در آن 2 تا 3 عدد حشره ماده را در تلهها قرار داده شده میتواند باعث جلب حشرات نر گردد. با توجه به اینکه گونه ‭Recurvaria pistaciicola ‬بومی ایران بوده است و تاکنون در مورد شناسایی ساختار شیمیایی فرمون حشره ماده اقدامی صورت نگرفته است. همچنین در سالهای اخیر گزارشاتی در مورد افزایش میزان خسارت این آفت دیده میشود. به همین منظور شناسایی ساختمان فرومون بومی ‭Recurvaria pistaciicola ‬که احتمالا دارای ساختار شیمیایی مشابه با گونه های جنس ‭Recurvaria ‬است در این پروژه مورد بررسی قرارگرفت. روش شناسایی شامل استخراج فرومون بوسیله ‭SPME ‬و سپس جداسازی ترکیبات و تزریق آن به دستگاه ‭GC/mass ‬بود. تفسیر طیفهای بدست آمده نشان داد فرمون ‭Recurvaria pistaciicola ‬دارای ساختار مشابه بافرمون ‭R. nanella ‬و ‭R. leucatella ‬است بررسی آنالیز طیفهای بدست آمده مشخص کرد فرمون حشره ماده دارای جرمی در حدود ‮‭252‬ است که دارای دو باند دوگانه میباشد که در دقیقه ‮‭16 /9‬ دیده میشود. این پیک بدلیل اینکه مقدار آن طی اولین تزریق ناچیز و پس از طی چندین روز به حدکثر میرسد و همچنین درچهارمین و پنجمین دیده نمیشود بعنوان فرمون پروانه میوه خوار پسته در نظر گرفته شد. موقعیت باندهای دوگانه احتمالا در کربن شماره 7 و 9 است و تحقیقات تکمیلی برای بررسی موقیت باند دوگانه به وسیله روش اکسیداسیون ‭(DMDS ) ‬قابل شناسایی است. بنابراین ساخت فرمون پروانه میوهخوار پسته در یک پروژه جداگانه ارایه خواهد شد تا ساختار ترکیب شناسایی شده به اثبات رسد. تولید فرمون میتواند رهگشایی برای حل مشکل آفت پروانه میوه خوار پسته و راهی بسوی کنترل بیولوژیک و محصول سالم باشد.