نمونه برداری، شناسایی و تعیین پراکنش نماتدهای سیستی سیب زمینی در مناطق سیب زمینی کاری کشور (استان تهران)

سیبزمینی ‭(Solanum tubrosum L.) ‬یکی از مهمترین محصولات غذایی است که در ‮‭130‬ کشور جهان با سطح زیرکشتی معادل ‮‭18/3‬ میلیون هکتار پس از گندم، ذرت و برنج چهارمین محصول عمده دنیا میباشد. نماتدهای سیستی ‭Globodera (PCN) ‬از مهمترین نماتدهای خسارتزا روی سیبزمینی هستند که دارای دو گونه نماتد طلایی ‭Globodera rostochiensis ‬و نماتد شیری ‭G. Palida ‬میباشند. نماتد طلایی بعنوان مخربترین و خسارتزاترین عامل بیماریزای سیب زمینی در دنیا محسوب میگردد که میتواند تا %‮‭100‬ باعث خسارت شود. گونه ‭G. rostochiensis ‬که در ایران قرنطینه بوده، در ‮‭1387‬ برای اولین بار از تعدادی مزارع سیب زمینی استان همدان مشاهده شد. در این مطالعه مزارع سیب زمینی کاری مناطق دماوند، فیروز کوه و کرج جهت ردیابی نماتدهای سیست سیب زمینی ‭spp. Globodera ‬در استان تهران مورد بررسی قرار گرفتند. طی دو سال ‮‭90‬ و ‮‭91‬ نمونه برداری از تعداد ‮‭45‬ مزرعه سیب زمینی کاری استان تهران شامل دماوند، فیروزکوه و کرج صورت گرفت، جمعا ‮‭142‬ نمونه جمع آوری شد و در هیچ کدام از نمونه ها نماتدهای مزبور یافت نشد. گرچه نماتد سیستی سیب زمینی در هیچ یک از نمونه های بررسی شده یافت نشد، ولی طبق تحقیقات انجام شده شناسایی آلودگی های بسیار کم تقریبا غیر ممکن است، بنابراین استمرار پایش مزارع سیب زمینی بمنظور ردیابی این نماتد ضروری است تا بتوان پاسخگوی سه چالش اصلی تولید کنندگان سیب زمینی شامل عاری نگهداشتن زمین از الودگی به نماتد سیستی سیب زمینی، جلوگیری از افزایش آلودگی در مزرعه ای که تراکم آلودگی پایین است و پایین آوردن جمعیت بالای نماتد به زیر سطح زیان اقتصادی، شد.