وضعیت دمایی آب چاه های گازدار استان همدان جهت شناسایی انرژی ژیوترمال در منطقه

نیاز به انرژی بیشتر و محدودیت های استفاده از سوخت های فسیلی سبب گردیده تا بشر به انرژی های نو مانند انرژی زمین گرمایی روی بیاورد. در طی چند سال اخیر، آب بعضی از چاه های کشاورزی در برخی از مناطق شمال استان همدان گازدار، شور و خورنده گردیده است. لذا تصور گردید که این گازها آثاری از وجود یک منبع ژیوترمال در لایه های زیر سطحی در منطقه می باشد. بنابراین در این پروژه تصمیم بر آن شد که تغییرات زمانی و مکانی دمای آب چاه های گازدار بعنوان یک قدم اولیه در اکتشاف بررسی و ارزیابی گردد. به این منظور، چاه های گازدار شناسایی و دمای آنها در طی مدت سه سال بصورت ماهیانه اندازه گیری گردید. سپس داده ها توسط آنالیز اکتشافی بررسی و نرمالیزه گردید و تغییرات دما نسبت به زمان توسط آنالیز واریانس با تکرار مشاهدات و تغییرات دما نسبت به مکان به کمک آنالیز واریانس‭ANOVA ‬مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که تغییرات دما در طی سه سال با سطح اطمینان ‮‭90‬ درصد در اکثر مناطق معنی دار بوده و نمودار دما در‮‭80‬ درصد از چاه ها روند افزایشی را نشان می دهد. علاوه بر آن، یک تفاوت معنی دار بین دمای آب چاه ها در هر منطقه وجود دارد و دمای آب چاه های مشاهده ای پایین تر از دمای آب چاه های گازدار است. این نتایج احتمال وجود یک منبع ژیوترمال درونی را تایید می نماید لذا پیشنهاد می گردد که مطالعات و تحقیقات اولیه و تکمیلی مانند بررسی آنومالی گاز در خاک و آنومالی جیوه در آب و خاک این مناطق انجام گردد و در صورت تایید، متعاقبا اکتشافات ژیوفیزیکی و ژیوتکنیکی انجام گردد. واژگان کلیدی: زمین گرمایی، چاه های گازدار، همدان، لالجین، کوزره، همه کسی، چهاردولی.