مدیریت بیماری سپتوریایی برگ گندم

بیماری سپتوریایی برگ گندم که توسط قارچ ‭Zymsoseptoria tritici ‬ایجاد میشود یکی از مهمترین بیماریهای لکه برگی گندم در دنیا است. میزان خسارت این بیماری روی محصول گندم در صورت بروز اپیدمی و در شرایط مساعد محیطی ‮‭25-50‬ درصد در ارقام حساس گندم گزارش شده است. این بیماری در بعضی از مناطق کشور از جمله استانهای فارس، خوزستان، گلستان و اردبیل (مغان) پس از زنگ زرد مهمترین بیماری گندم محسوب می شود و در بعضی از سالها که بارندگیهای بهاره زیاد باشد و دمای محیط بین ‮‭20-15‬ درجه سانتی گراد باشد به صورت اپیدمی شدید ظاهر می شود. نتایج تحقیقات اخیر در ایران نشان داد که گونه های مختلف ‭Zymsoseptoria ‬در گرامینه ها، دارای دامنه ی میزبانی محدودی بوده و فقط روی میزبان های خود بیماریزا می باشند. گونه ‭Z. tritici ‬فقط روی میزبان های ‭ Triticum aestivum‬، ‭T. compactum‬، ‭T. durum ‬و ‭T. dicoccum ‬بیماریزا است. لذا فقط گونه های مختلف ‭Triticum ‬می تواند از نظر انتقال و شیوع بیماری موثر باشند بنابراین در مناطق آلوده نبایستی گونه های فوق در تناوب با گندم معمولی قرار گیرند و همچنین از کشت متوالی ارقام حساس در مناطق آلوده به بیماری بایستی اجتناب نمود. ضمنا در مدیریت تلفیقی بیماری استفاده از ارقام متحمل نظیر چمران، مروارید و فرونتانا، جمع آوری و یا معدوم نمودن بقایای گیاهی آلوده، رعایت تناوب با گیاهان غیر میزبان و استفاده بهینه از کودهای شیمیایی و سمپاشی مزرعه با سموم قارچکش موثر نظیر آلرت %‮‭37/5‬ ‭SC ‬به میزان ‮‭1/25‬ لیتر در هکتار وآرتیا %‮‭3 /0 33‬ ‭ EC ‬لیتر در هکتار در صورتیکه بیماری در آستانه خسارت اقتصادی (به محض ظهور بیماری در برگ پرچم) باشد توصیه می گردد