اثر سطوح مختلف نانوزیولیت بر آفلاتوکسین موجود در جیره غذایی ماهیان قزل آلای رنگین کمان ‭(Oncorhynchus mykiss) ‬و ارزیابی شاخص های رشد، فیزیولوژی و ایمنی

به منظور بررسی میزان کاهش آفلاتوکسین B1 به واسطه ی کاربرد نانو زیولیت‭(NZ) ‬در جیره ی غذایی بچه ماهیان قزل آلای رنگین کمان یک آزمایش تغذیه ای، طراحی و به مدت ‮‭56‬ روز اجرا شد. ‮‭270‬ ماهی با وزن میانگین ‮‭23 3/7‬ گرم در 6 گروه شامل ‭C (‬شاهد)، ‭NZ‬‮‭5.0‬ (جیره پایه + ‮‭0/5‬ درصد ‭NZ)‬، ‭NZ‬1 (جیره پایه + 1 درصد ‭NZ)‬، ‭AF‬5 (جیره پایه + 5 میلی گرم ‭AFB‬1)، ‭AF‬5 ‭NZ‬‮‭5.0‬ (جیره پایه + 5 میلی گرم ‮‭5/0‬ ‭+ AFB‬1 درصد ‭NZ)‬، ‭AF‬5 ‭NZ‬1 (جیره پایه + 5 میلی گرم 1 ‭+ AFB‬1 درصد ‭NZ) ‬و با 3 تکرار تیماربندی و در 4 نوبت در شبانه روز بر حسب اشتهای ماهی غذادهی شدند. در پایان دوره ی آزمایش، اختلاف معنی داری در شاخص های رشد مشاهده نشد. آنالیز لاشه ی ماهیان نشان داد که میزان پروتیین و خاکستر در تیمارهای مختلف، تغییر معنی داری نداشته و درصد چربی در تیمار ‭AF‬5 در مقایسه با تیمار شاهد به طور معنی داری کاهش یافته است. مقدار رطوبت لاشه نیز در تیمار ‭AF‬5 ‭NZ‬‮‭5.0‬، از افزایش معنی داری در مقایسه با تیمار شاهد برخوردار بوده است. در تیمار ‭AF‬5 ‭NZ‬‮‭5.0‬ نسبت به تیمار ‭NZ‬‮‭5.0‬ شاخص کبدی، میزان گلبول های سفید و نوتروفیل بطور معنی داری کاهش و میزان لنفوسیت افزایش یافت. از سوی دیگر، سطح ایوزینوفیل در تیمار ‭NZ‬‮‭5.0‬ نسبت به تیمار ‭AF‬5 از افزایش معنی دار برخوردار بود. در سایر فاکتورهای هماتولوژیک اختلاف معنی دار مشاهده نشد. مقدار پروتیین کل و آلبومین در تمام تیمارهای حاوی آفلاتوکسین نسبت به تیمارهای فاقد آفلاتوکسین و نیز مقدار گلوبولین در تیمار ‭AF‬5 نسبت به تیمار شاهد بطور معنی دار کاهش یافت. افزایش معنی دار مقدار فسفر در تیمار ‭NZ‬‮‭5.0‬ نسبت به تیمار ‭C ‬مشاهده شد. میزان سدیم، کلسیم و کلسترول در تیمارهای مختلف، اختلاف معنی داری نداشت. نتایج به دست آمده نشان داد که میزان کمپلمان های C3 و C4، ایمونوگلوبین ‭M ‬و فعالیت لایزوزیم در تیمارهای مختلف، تفاوت معنی داری نداشته است. آسیب شناسی بافتی در مطالعه ی حاضر، ضایعه ی خاصی را در بافت های کبد، کلیه و طحال نشان نداد. با توجه به نتایج حاصل از این مطالعه، توان زیولیت برای اتصال به آفلاتوکسین و خنثی کردن اثر آن در برخی جنبه ها مورد تایید قرار گرفت. بر این اساس می توان اظهار داشت که نانو زیولیت دارای اثرات مثبتی بر کارایی فیزیولوژیک بچه ماهیان قزل آلای رنگین کمان است ؛ به گونه ای که می توان با افزودن ‮‭0/5‬ درصد نانو زیولیت به جیره، موجبات ارتقا ایمنی و بهبود برخی از شاخص های فیزیولوژیک را در این ماهی فراهم آورد. کلمات کلیدی: آفلاتوکسین، زیولیت، رشد، هماتولوژی، بافت شناسی، قزل آلای رنگین کمان