بررسی کیفیت علوفه برخی از گونه های مهم هالوفیت به عنوان پتانسیلی برای تامین علوفه دام در عرصه منابع طبیعی- استان خراسان رضوی

محدودیت منابع آبی، افزایش شوری و کمبود منابع غذایی در مناطق خشک بهره وری دام را تحت الشعاع قرار می دهد. از اینروی توجه به پتانسیل تولیدی شورروی ها در رویشگاه های شور به عنوان منبع جایگزین از اهمیت ویژه ای برخوردار است. همچنین یکی از عوامل تعیین کننده نیاز تغذیه ای دام و به تبع آن تعیین ظرفیت چرا در مراتع، کیفیت علوفه می باشد که در راستای معرفی گونه های هالوفیت به عنوان علوفه دام، بایستی مورد ارزیابی قرار گیرد. بر این اساس، دو گونه ی هالوفیت غالب در رویشگاه کویری بجستان در استان خراسان رضوی شامل گونه های گل گزی یا رندوک‭(Reaumuria fruticosa) ‬و شصت عروسان‭(Limonium iranicum) ‬انتخاب و نسبت به اندازه گیری شاخص های کیفیت علوفه در مراحل فنولوژیکی رشد رویشی، گلدهی و رسیدن بذر و نیز کمیت تولید در اوج رشد رویشی اقدام شد. شاخص های کیفیت علوفه شامل قابلیت هضم ماده خشک ‭(DMD)‬، پروتیین خام‭(CP)‬، فیبر خام‭(CF)‬، کربوهیدرات های محلول در آب‭(WSC)‬، خاکستر‭(Ash)‬، الیاف خام محلول در شوینده اسیدی ‭(ADF) ‬با استفاده از دستگاه ‭NIR ‬اندازه گیری شدند. داده ها با استفاده از آزمایش فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملا تصادفی با نرم افزار آماری‭SAS ‬تجزیه و تحلیل گردید. مقایسه میانگین ها با استفاده از آزمون دانکن انجام شد. نتایج نشان دادکه شاخص های کیفیت علوفه در مراحل سه گانه رشد فنولوژیکی تفاوت معنی داری از نظر آماری داشت (‮‭0/01‬‭> P). ‬شاخص های مثبت کیفیت علوفه از جمله پروتیین خام در مورد گونه ‭Limonium iranicum ‬در مرحله رویشی و در مورد گونه ‭Reaumuria fruticosa‬در مراحل گلدهی و رسیدن بذر حداکثر بوده و از ارزش علوفه ای بالاتری برخوردارند. بنابراین بسته به ترکیب گیاهی هالوفیت ها و مرحله رشد، کیفیت علوفه آنها متفاوت بوده که در مدیریت تغذیه دام بایستی مدنظر باشد. کلمات کلیدی: کیفیت علوفه، هالوفیت، مراحل فنولوژی، ‭Reaumuria fruticosa ‬، ‭Limonium iranicum