تعیین فاصله ایزولاسیون برای تولید سیبصزمینی بذری در منطقه اردبیل

این بررسی به منظور تعیین فاصله ایزولاسیون برای تولید سیبصزمینی بذری، در سه منطقه اردبیل، نمین و نیر با میزبان ناقلین بیماریصهای ویروسی (سیبصزمینی خوراکی) براساس طرح بلوکصهای کامل تصادفی با پنج فاصله (،‮‭100‬ ،‮‭300 200‬ ، ‮‭400‬ و ‮‭500‬ متری از سیبصزمینی خوراکی رقم آگریا) و سه تکرار و با سیبصزمینی رقم آگریا از طبقه بذری سوپرالیت در طی سالصهای ‮‭1393‬ و ‮‭1394‬ کشت و بررسی شدند. طبق استاندارد موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال تعداد ‮‭200‬ نمونه برگی و ‮‭200‬ نمونه غده از هر تیمار تهیه و بیماریصهای ویروسی با آزمون ‭ELISA ‬مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس صفت عملکرد غده نشان داد بین مناطق، سال ها و فاصله ایزولاسیون اختلاف معنی دار مشاهده گردید. از لحاظ عملکرد غده بین فاصلهصهای ،‮‭400 500‬ و ‮‭300‬ متر اختلاف معنی داری وجود نداشت و در یک گروه قرار داشتند. با کاهش فاصله ایزولاسیون از ‮‭500‬ متر به ‮‭100‬ متر از میزبان ناقلین بیماریهای ویروسی (سیب زمینی خوراکی رقم آگریا)، عملکرد غده از ‮‭44/328‬ تن در هکتار به ‮‭39/828‬ تن در هکتار کاهش یافت (‮‭4/5‬ تن در هکتار یا ‮‭10/15‬ درصد). متوسط میزان بیماری قارچی ریزوکتونیای غده در فاصله های ایزولاسیون و سه منطقه، حدود 5 درصد بود. در سه منطقه و پنج فاصله مورد مطالعه، غده های سیب زمینی بدون آلودگی به بیماری قارچی پوسیدگی آوندی، بدون آلودگی به بیماری های باکتریایی ساق سیاه و پوسیدگی قهوه ای و بدون آلودگی به آفت بید سیب زمینی بودند. در هر سه منطقه مورد مطالعه، بیماری ویروسی ‭PVY ‬در فاصله های ،‮‭200 100‬ و ‮‭300‬ متری از میزبان مشاهده گردید. حشرات جمعص آوری شده از تشتک زرد نصب شده، ‮‭1/18‬ درصد شته سبز هلو، ‮‭1/78‬ درصد تریپس، ‮‭32/54‬ درصد زنجرک سبز، ‮‭57/99‬ درصد زنجرک قهوه ای، ‮‭1/18‬ درصد پروانه بید سیب زمینی و ‮‭5/33‬ درصد بقیه حشرات بودند. برای تعیین دقیق فاصله ایزولاسیون در مناطق مختلف سیب زمینی-خیز استان اردبیل نیاز به اجرای پروژه های تکمیلی (در پیشنهادات ارایه شده) می باشد. واژه های کلیدی: فاصله ایزولاسیون، سیبصزمینی بذری، ناقلین، ویروس سیبصزمینی ‭Y