اپیدمیولوژی پوسیدگی زغالی ریشه در شرایط محیطی-زراعی مزارع لوبیا

طی دو سال زراعی 1387-1386 اپیدمیولوژی بیماری پوسیدگی زغالی ریشه لوبیا در شرایط محیطی-زراعی 48 مزرعه لوبیای استان زنجان بررسی گردید. وجود این بیماری در اغلب مزارع لوبیای مناطق مورد بررسی تایید شد و نقش آن در کاهش محصول تولیدی مزرعه آلوده قابل توجه بود. آلودگی ریشه و بذر به قارچ M. phaseolina درمقایسه با جمعیت آن در خاک مزرعه اهمیت بیشتری در گسترش بیماری در مزرعه داشت. جمعیت قارچ درصورت کاشت لوبیا پس از غیرحبوبات، مصرف کود فسفره، کاشت لوبیا قرمز و انتخاب منطقه با آلودگی کمتر، لوبیاکاری در خاک لومی-رسی و مصرف اوره پایین بود. مهمترین فاکتورهای تشدید کننده گسترش بیماری از زمان گیاهچه تا پیش از برداشت عبارت بودند: کاشت لوبیا چیتی و سفید، عدم کنترل علف هرز با استفاده از علفکش، دیرکاشت، کاشت در عمق بیشتر از 5 سانتی متر، کشت لوبیا در منطقه ابهر، کاشت غلات در سال قبل از لوبیا، و لوبیاکاری در خاک با درصد لای 43-30%. عوامل دخیل در افزایش عملکرد لوبیا به شرح زیر بودند: کشت در عمق کم تا حداکثر 5 سانتی متر، کاشت لوبیا در مناطق خیرآباد و خدابنده، انتخاب خاک های با درصد لای 30-15% برای لوبیاکاری، کاشت لوبیا قرمز در مزارع باآلودگی بالا، و تناوب لوبیا با غیر غلات.لغات کلیدی: اپیدمی، بیماری خاکزاد، اگرواکوسیستم