بررسی فنی دستگاه خاک ورز-کاشت نواری و مقایسه با دیگر روش های کشت برنج در مقادیر مختلف بذر به روش خشکه کاری در خوزستان

این پژوهش با هدف مقایسه روش های مختلف کم خاک ورزی همراه با کاشت نواری، با تاکید بر ارزیابی دستگاه خاک ورز-کاشت نواری ساخته شده در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان بمدت 2 سال (94-1392) در ایستگاه تحقیقاتی شاوور اجرا شده است. این تحقیق به صورت کرتهای خرد شده در قالب بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در شرایط زراعت خشکه کاری برنج اجرا گردید. کرتهای اصلی شامل سه روش خاک ورزی و کاشت: استفاده از دستگاه خاک ورز-کاشت نواری، دو بار دیسک + خطی کار، و بی خاک ورزی می باشد. کرت های فرعی نیز شامل سه میزان بذر برنج رقم پرمحصول دانیال 50، 75 و 100 کیلو گرم در هکتار بود. پارامترهای مورد اندازه گیری شامل میزان سوخت مصرفی، زمان مورد نیاز، ظرفیت مزرعه ای و هزینه هکتاری هر تیمار و همچنین عملکرد و اجزای عملکرد می باشد. پس از تجزیه واریانس داده ها، میانگین ها به روش آزمون چند دامنه ای دانکن مقایسه شدند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که روش های خاک ورزی و کاشت، در تمام شاخص های فنی و هزینه ای اختلاف معنی داری داشتند. مقایسه میانگین داده ها نشان داد که از نظر سوخت مصرفی، زمان مورد نیاز، ظرفیت مزرعه ای و هزینه هکتاری به ترتیب دوبار دیسک + خطی کار با 6/31 لیتر در هکتار، دو بار دیسک + خطی کار به مدت 94/1 ساعت بر هکتار، بی خاک ورزی با 62/1 هکتار بر ساعت و دو بار دیسک + خطی کار با 5/1 میلیون ریال، بیشترین، و خاک ورز-کاشت نواری با 6/8 لیتر بر هکتار، بی خاک ورزی به مدت 58/0 ساعت بر هکتار، دو بار دیسک + خطی کار با 48/0 هکتار بر ساعت و خاک ورز-کاشت نواری با 1/1 میلیون ریال در هکتار، کمترین مقادیر را داشتند. نتایج تجزیه واریانس مرکب دو ساله صفات زراعی نشان داد که اثر سال بجز در خوشه در واحد سطح، در عملکرد دانه و سایر صفات معنی داری بود. اثر روش خاک ورزی و کاشت فقط بر وزن هزار دانه و شاخص برداشت اثر معنی داری نشان داد و مقادیر بذر فقط در عملکرد دانه باعث اختلاف معنی دار گردید. همین طور در اثر متقابل عوامل، سال در میزان بذر، در عملکرد دانه و خوشه در واحد سطح، و نیز اثر متقابل سال در روش خاک ورزی در عملکرد بیولوژیک اختلاف معنی داری نشان دادند و در سایر اثر متقابل عوامل در هیچ یک از صفات اثر معنی داری دیده نشد. در عملکرد دانه بین روش های خاک ورزی و کاشت، خاک ورز-کاشت نواری با 3490 و دو بار دیسک + خطی کار با 3344 و نیز بین مقادیر بذر، میزان بذر 75 کیلوگرم در هکتار با 3635 و میزان بذر 100 با 3241 کیلوگرم در هکتار بیشترین و کمترین را داشتند.واژه های کلیدی: خاک ورزی نواری، خاک ورزی حفاظتی، خشکه کاری، برنج، مقادیر بذر