بررسی پارت های بذری جو دیم در کرت ها ی کنترلی سال زراعی 95-94

به منظور بررسی تعداد 38 نمونه بذر از ارقام جو دیم؛ کرت های کنترلی به مساحت 5 مترمربع تشکیل شد. علاوه بر این تعداد 7 کرت نیز به کلکسیون مرجع اختصاص یافت. ابتدا با مقایسه خصوصیات مرفولوژیکی، ارقام کشت شده در کلکسیون مرجع و مزرعه کرت های کنترلی، اصالت نمونه های بذری، مورد ارزیابی قرار گرفت، سپس بیماری های بذرزاد و تعداد بوته های سایر ارقام و سایر گونه ها در هر کرت کنترلی با مشاهده و شمارش تعیین و با مقایسه با استانداردهای ملی تعداد کرتهای کنترلی ردی تعیین شد. همزمان با بررسی های مزرعه ای، مقدار یک کیلوگرم از بذر هر نمونه جهت تعیین خلوص فیزیکی و ژنتیکی به آزمایشگاه ارسال شد. پس از خاتمه یادداشت برداری ها وضعیت نمونه های بذری هر رقم در هر طبقه با استانداردهای مصوب همان طبقه مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج حاصل از بررسی های مزرعه ای نشان داد که اختلاط کرت های کنترلی با بوته سایر ارقام، سایر محصولات، سایر گونه ها و علف های هرز غیر مجاز به ترتیب موجب ردی 5، 0، 13 و 0 درصد نمونه ها گردید. مقایسه طبقات بذری نیز نشان داد که بیشترین و کمترین نمونه های ردی به طبقات بذری پرورش 3 و گواهی شده به ترتیب با 27 و 18 درصد ردی تعلق گرفت. مقایسه مراکز نیز نشان داد که مراکز البرز، گلستان، اردبیل و همدان به ترتیب با دارا بودن 100، 50، 50 و 50 درصد نمونه ردی، بیشترین و مراکز کرمانشاه، خراسان شمالی و سمنان با کسب صد درصد نمونه استاندارد، کمترین فاصله را با وضعیت مطلوب داشتند. علاوه بر این اختلاط با بذر سایر محصولات مشکل اصلی بذر استان های البرز، گلستان، اردبیل و همدان و اختلاط با بذر سایر ارقام مشکل اصلی بذر استان های خراسان رضوی و البرز ارزیابی شد. بررسی خلوص فیزیکی نمونه های مراکز در آزمایشگاه نشان داد که به استثنای مرکز کرمانشاه که 5/12درصد نمونه ردی داشت نمونه های سایر مراکز از این نظر استاندارد بودند. بررسی خلوص ژنتیکی نمونه های مراکز نشان داد که مراکز اردبیل، کرمانشاه، گلستان، زنجان و خراسان رضوی به ترتیب با دارا بودن 100، 50، 50، 30 و 17درصد نمونه ردی، کمترین و مراکز خراسان شمالی، همدان، سمنان و البرز بدون نمونه ردی، بیشترین خلوص ژنتیکی را از آن خود کردند. بررسی خلوص فیزیکی ارقام نشان داد که به استثنای رقم سرارود که 5/12 درصد نمونه ردی داشت، سایر ارقام با 100% نمونه های استاندارد، بیشترین خلوص فیزیکی را داشتند. این بررسی در خصوص خلوص ژنتیکی ارقام نشان داد که ارقام نادر، خرم، ماهور، سرارود، سهند و آبیدر با 100، 100، 67، 37، 20 و 13 درصد نمونه ردی، به ترتیب بیشترین و کمترین نمونه استاندارد را به خود اختصاص دادند. بررسی خلوص فیزیکی نمونه ها نشان داد که به استثنای طبقه بذری گواهی شده که 9 درصد نمونه ردی داشت سایر طبقات بذری فاقد نمونه ردی بودند. همچنین بررسی خلوص ژنتیکی طبقات بذری نیز نشان داد که طبقات بذری پرورش 3، مادری و گواهی شده به ترتیب با 73، 19 و 0 درصد نمونه ردی، دارای کمترین و بیشترین خلوص ژنتیکی بودند.واژه های کلیدی: جو دیم- طبقات بذری- کرت ها ی کنترلی