سنتز و بررسی کارایی Trimedlure به عنوان جلب کننده مگس میوه مدیترانه ای

مگس میوه مدیترانه ای مهمترین آفت حدود 1000 رقم محصول کشاورزی است. میزبان آن شامل ارقام مختلف مرکبات، نارنگی انشو، لیمو، نارنج، کامکوات، پرتقال، هلو، شلیل، گریپ فروت، سیب، گلابی، ازگیل ژاپنی، گوجه سبز، خرمالو، انار و سایر میوه ها است. امروزه گزارش های متعددی از حضور این آفت در نقاط مختلف کشور شده است و طغیان این حشره یکی از خطرات مهم محصولات باغی به حساب می آید. هر چند روش های مختلفی برای کنترل این آفت پیشنهاد شده است ولی کاربرد فرمون به عنوان موثرترین، کم هزینه ترین و ایمن ترین روش کنترل این آفت محسوب می شود. تری مدلور ((Trimedlure یکی از جلب کننده های مهم در جلب حشرات این آفت هست که می تواند باعث کاهش جمعیت حشرات گردد.سنتز تری مدلور در طی چندین مرحله از ماده اولیه بوتادین طی واکنش با ماده اسید کروتنیک در منابع خارجی ذکر شده است. از آنجاکه هدف این پروژه سنتز این ترکیب بود اما به ناچار بدلیل عدم تحویل ماده اولیه بوتادین (بدلیل تحریم این ماده شیمیایی) سنتز تری مدلور متوقف شد. در عوض با بررسی و مطالعه در منابع، سایر ترکیبات فعال جهت آزمایش بر روی مگس مدیترانه سنتز شد. این ترکیبات شامل2-(E)-nonen-1-ol acetate، 1-pyrroline بود که استات اولی از هپتانال در پی واکنش دابنر بدست آمد و پایمن دومی از دکربوکسیلاسیون پرولین بدست آمد.بررسی کارایی دو ترکیب سنتز شده استاتی و ایمینی نشان داد در مقایسه با نمونه خارجی در تله های مکفیل کارایی پایین داشت به طوری که نمونه های ساخته شده در داخل تنها تعداد یک تا دو حشره درمقابل با 130 حشره جلب شده در لورهای خارجی جلب کردند. در منابع خارجی اشاره شده که ترکیب ایمین دارای قدرت جلب کنندگی بالایی است اما این مولکول به علت داشتن گروه عاملی فعال بتدریج واکنش پلیمریزاسیون انجام می دهد و کارایی آن ازدست میرود. احتمالا در لورهای خارجی این ماده به صورت محافظت شده دربرابر تخریب فرموله شده است. بنابراین، تحقیقات دیگری جهت تهیه فرمولاسیون مانند میکروکپسول کردن ماده فعال ایمین 1-پیرولین لازم است که در حال تهیه شدن است. همچنین روش دیگر جهت تولید ماده اصلی تری مدلور با استفاده از سایر مواد اولیه در حال مطالعه و بررسی است تا در پروژه های دیگر امکان سنتز این ترکیب جلب کننده با ماده اولیه شیمیایی قابل دسترس صورت گیرد. واژه نامهواژه های کلیدی: مگس میوه مدیترانه ای- Trimedlur- جلب کننده 2-(E)-nonenoic acid و 1-پیرولین