بررسی خصوصیات زراعی و عملکرد دانه ژنوتیپ های گندم نان در آزمایشات مشاهده ای و مقایسه عملکرد بین المللی در شرایط دیم گرمسیری

اصلاح گران گندم در موسسات بین المللی از طریق همکاری با برنامه های تحقیقات ملی و بانک های ژن در جستجوی منابع جدید و متفاوت گندم هستند که دارای عملکرد دانه و حد مطلوب صفات متناسب با محیط هدف مورد نظرباشند. علاوه براین، تنوع ژنتیکی متضمن افزایش میزان و پایداری عملکرد دانه درآینده می باشد و برای به حداقل رساندن خطر آسیب پذیری ژنتیکی، توجه خاصی به تنوع ژنتیکی معطوف شده است. در این تحقیق، تعداد 14 آزمایش مشاهده ای و تکراردار شامل 1399 ژنوتیپ گندم نان دریافتی از مرکز بین المللی تحقیقات گندم و ذرت(سیمیت) و مرکز بین المللی تحقیقات کشاورزی در مناطق خشک (ایکاردا) به همراه رقم شاهد آفتاب در ایستگاه های تحقیقات کشاورزی گچساران، گنبد، خرم آباد و مغان طی سال زراعی 96-1395 مورد بررسی قرار گرفتند. آزمایش های تکراردار در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با دو تکرار اجرا شدند. پس از برداشت محصول، برروی عملکرد دانه ژنوتیپ ها تجزیه واریانس انجام گردید و میانگین عملکرد دانه ژنوتیپ های جدید با عملکرد دانه رقم شاهد با روش LSD مقایسه شد. پس ار تطبیق نتایج حاصل از تمام ایستگاه های دیم گرمسیری، ژنوتیپ های دارای توانایی تولید مناسب در شرایط متنوع محیطی که از عملکرد دانه مناسب و حد مطلوب خصوصیات مهمی نظیر تعداد روز تا ظهور سنبله، ارتفاع بوته، وزن هزاردانه وارزش زراعی برخورداربودند، برای بررسی های تکمیلی در آزمایشات پیشرفته تر انتخاب شدند. بدین ترتیب، درآزمایشات IBWSN،SAWSAN ، HRWSN، SBWON،SBWON-HT SAWYT ،ESWYT، HTWYT، HRWYT، DSBWYT ، ESBWYT و SBWYT-HT بترتیب 80، 36، 10، 28، 13، 1، 3، 5، 11، 15، 9 و 1 لاین مورد انتخاب نهایی قرار گرفتند.واژه های کلیدی: سازگاری، گرما، تنوع ژنتیکی، تحمل، خشکی