بررسی فون نرم تنان (شاخه Mollusca) پارک ملی سرخه حصار و خجیر و بررسی مقدماتی دشمنان طبیعی آن ها

نرم تنان از آفات مهم اکوسیستم های طبیعی و کشاورزی هستند که با تغذیه از قسمت های مختلف برگ، ساقه، گل، جوانه، میوه و ریشه میزبان های گیاهی مختلف (خسارت کمی) و ایجاد خوردگی و کاهش بازار پسندی (خسارت کیفی) سالانه خسارت زیادی به محصولات کشاورزی و گونه های گیاهی زیستگاههای مختلف در کشور وارد می نمایند. بدین منظور طی پژوهشی از سال 1392 تا 1395 اقدام به جمع آوری و شناسایی نرم تنان پارک ملی سرخه حصار و پارک ملی خجیر در شرق تهران گردید که در طی آن بیش از 1521 نمونه از پانزده خرداقلیم با توجه به امکان دسترسی، تنوع زیستگاهی و تفاوت های ژیومورفولوژیکی جمع آوری و شناسایی شدند. نمونه ها توسط توری و دست گردآوری و با ثبت مشخصات جغرافیایی و اقلیمی به آزمایشگاه انتقال داده شدند. سپس با مراجعه به کلیدهای شناسایی معتبر و معاینه مشخصات شکلشناسی، 19 گونه از 14 جنس و متعلق به هشت خانواده بر اساس خصوصیات مورفومتریک (شکل، اندازه، نقوش روی صدف، اپرکول، دریچه صدف، راست گرد یا چپ گرد بودن صدف، محل قرارگیری سوراخ تنفسی، خط میانه پشتی،؛ اندازه بدن، سوهانک، خط کلیه و دستگاه تولیدمثلی) شناسایی و تعیین نام شدند و مقایسه عکس ها و کلید شناسایی این آرایه ها تهیه و بحث گردید: Cochlicella acuta (Muller, 1774) ؛Euomphalia pisiformis (Pfeiffer, 1852) ؛Helicella krynickii (Krynicki, 1833) ؛H. derbentina (Krynicki, 1836) ؛Caucasotachea atrolabiata (Krynicki, 1833) ؛Vitrea pygmaea (Boettger, 1880) ؛V. contortula (Krynicki, 1836) ؛Oxychilus translucidus (Mortillet, 1854) ؛O. herzi (Boettger, 1889) ؛Cochlicopa lubrica (Muller, 1774) ؛Laciniaria lederi (Boettger, 1879) ؛Orcula doliolum (Bruguiere, 1792) ؛*Limax maculatus Nunneley, 1837 ؛L. (Caspilimax) keyserlingi (Martens, 1880) ؛Agriolimax agrestis (Müller, 1774) ؛ A. transcaucasicus Simroth, 1901 ؛Parmacella ibera Eichwald, 1841 ؛*Arion ater (Linnæus, 1758) ؛*A. vulgaris (Moquin-Tandon, 1855). گونه های ستاره دار برای اولین بار جمع آوری و شناسایی شده و برای ایران گزارش جدید است. در این بررسی، از میان نمونه های جمع آوری شده، خانواده Helicidae ازنظر تنوع گونه ای بیشترین تعداد گونه را داشته و گونه غالب آن Caucasotachea atrolabiata است. از مهمترین شکارگرهای نرمتنان سوسک ها می باشند که اقدام به جمع آوری و شناسایی 16 گونه از 9 خانواده گردید. بررسی های این قسمت ادامه دارد.لغات کلیدی: فون، رده بندی، شکل شناسی، نرم تنان، دشمنان طبیعی، سرخه حصار، خجیر، ایران