اندازه گیری ویژگی های فیزیکی و مکانیکی سوخ های سیر سفید همدان به منظور تخمین آسیب های فیزیکی

به منظور شناسایی عوامل ایجاد آسیب های فیزیکی ناشی از شکستگی پوسته های بیرونی یا جدا شدن سیرچه ها در محصول سیر، پروژه تحقیقاتی طی دو سال در دو فاز آزمایشگاهی و مزرعه ای اجرا شد. در فاز آزمایشگاهی با برداشت سوخ های با اندازه های بزرگ، متوسط و کوچک در زمان های مختلف پس از قطع آبیاری مزرعه شاخص های اثر گذار بر آسیب های فیزیکی سیر تعیین شد. نتایج نشان داد با افزایش فاصله قطع آبیاری تا برداشت سیر، رطوبت خاک مزرعه و رطوبت پوسته های بیرونی، ابعاد هندسی، قطر گردن سوخ، ضخامت پوسته های بیرونی، مقدار نیرو برای جدا کردن سیرچه ها از سوخ سیر و مقاومت به نفوذ آنها به صورت معنی داری کاهش یافت. در مقادیر رطوبت وزنی کمتر از 7/4 درصد برای خاک، رطوبت های کمتر از 20 درصد برای پوسته های بیرونی، ضخامت های کمتر از 12 میلی متر برای گردن سوخ، مقادیر کمتر از 500 نیوتن بر سانتی متر مربع برای مقاومت به نفوذ سوخ ها با پوسته بیرونی، آسیب های فیزیکی سیر هنگام برداشت از مزرعه به صورت معنی دار افزایش یافت. در فاز مزرعه ای پروژه آسیب های فیزیکی در زمان برداشت سیر از مزرعه و پس از حمل و نقل و جابه جایی آن اندازه گیری شد. با روش آماری تجزیه داده ها به مولفه های اصلی، مزرعه هایی با بیش از 55 درصد سوخ سالم و کمتر از 38 درصد سوخ آسیب دیده در بهترین وضعیت مدیریت و مزرعه هایی با کمتر از 32 درصد سوخ سالم و بیش از 60 درصد سوخ آسیب دیده از نامطلوب ترین مدیریت برخوردار بودند. حمل و نقل، جابه جایی و خشک کردن و التیام دهی سبب افزایش 14 تا 17 درصدی در سوخ های آسیب دیده شد. نتایج تجزیه رگرسیونی داده ها نشان داد که متغیرهای سطح زیر کشت مزرعه، تراکم کاشت، مصرف کود، فاصله قطع آبیاری تا برداشت و روش برداشت عوامل اثرگذار بر آسیب های فیزیکی سیر هستند. کلمات کلیدی: آسیب های مکانیکی، جدا شدن سیرچه، شکستگی پوسته، ضایعات فیزیکی