بررسی تمایز ، یکنواختی و پایداری صفات مورفولوژیک در 21 رقم جدید پیاز

شناسایی دقیق و صحیح منابع ژنتیکی، لاین ها و ارقام گیاهی در تمایز ارقام تجاری به منظور حمایت از مالکیت معنوی ارقام گیاهی و اعطای حقوق به نژادگر به مالکین آنها از اهمیت خاصی برخوردار است. برای تجاری سازی ارقام آزاد شده، لازم است ابتدا ارقام ثبت و با اخذ مجوز برای توزیع تجاری در اختیار کشاورزان قرار گیرند. برای این منظور ارقام کاندیدای معرفی، باید تحت آزمون تیپ(تمایز، یکنواختی و پایداری) ارزیابی قرار گیرند. بر این اساس 29 رقم پیاز روزکوتاه شامل10 رقم جدید پیاز زرد روزکوتاهSahar, Super best(WNBN012), Super Perfect(TSEYGO012), Paliz, Shiva, Basal, Vania, Charlotte, Orinda, Omid(OS888) با هفت رقم پیاز زرد از کلکسیون مرجع موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر نهال که قبلا در فهرست ملی ایران ثبت شده بود شامل ارقام Hybrid Yellow Grano Superex, Saba, Taipan, ES13022, Excel, , Early Premium, Early Super Select, به عنوان شاهد ، شش رقم پیاز سفید روزکوتاه ,Soraya, ,White early supreme Cameron, , Deniz , Sadaf Fardoos با شاهد Shogun و چهار رقم پیاز قرمز روزکوتاه R720 , Red river, Arman(OS464), Granada red با شاهد Red excel و دو رقم پیاز روز بلند ارمغان جی و Boran بر اساس صفات مورفولوژیک بر مبنای دستورالعمل ملی اجرای آزمون های تمایز، یکنواختی و پایداری در پیاز( نسخه 2008 یوپو) در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 4 تکرار به مدت 2 سال در کرج(ارقام روزبلند) و دزفول(ارقام روزکوتاه) کشت و از نظر صفات کمی و کیفی مورد بررسی قرار گرفتند. صفات کمی ارقام با استفاده از مقایسه میانگین به روش حداقل تفاوت معنی دار (LSD) در سطح پنج درصد مقایسه شدند. پس از کددهی صفات کیفی وکمی، برای هر رقم یک بارکد تهیه شد و پس از مرتب کردن بارکدها در اکسل تمایز ارقام مورد بررسی قرار گرفت. ارقام بر مبنای صفات کیفی ذکر شده در دستورالعمل از هم متمایز شدند. نتایج نشان داد رقم Vania از Orinda و همچنین رقم Saba از Shiva از نظر صفات کیفی متمایز نبوده و تمایز آنها بر اساس صفات کمی است. سایر ارقام مورد مطالعه از لحاظ صفات کیفی از هم متمایز بودند. در نهایت ارقام تایید شده در فهرست ملی درج و سپس مجوز توزیع تجاری صادر می گردد. واژه های کلیدی: پیاز ، صفات مورفولوژیکی، تمایز، یکنواختی و پایداری