راهکار های اتخاذی دولت ها جهت حفظ و ارتقاء سلامت روانی زندانیان در پرتومطالعات تطبیقی و با رویکرد روانشناسی کیفری

سلامت روانی چیزی فراتر از فقدان یا نبود بیماری روانی است و در اصل یک حالت رفاه فیزیکی، روانی و اجتماعی محسوبمیشود .امروزه مسلم است که اختلالات روانی و یا شخصیتی در کنش ها و واکنش ها ی انسان نقش مهمی دارد ،به طوریکه این عدم تعادل موجبات ناسازگاری و نابهنجاری در افراد را فراهم می آورد. تحت تاثیر دیدگاه های مکاتب کیفری متعدددامنه ی استفاده از مجازات حبس افزایش یافته است ومسائل مربوط به مجرمان و زندانیان ،به ویژه ارتباط آن ها با مشکلات ومسائل روان پزشکی را به یکی از چالش برانگیزترین و فعال ترین زمینه های پژوهش مبدل کرده است .از این رو بررسیوضعیت سلامت روانی در زندانیان و ارائه خدمات در زمینه ی بهداشتی به این گروه در معرض خطر از دغدغه های صاحبنظران علم روان پزشکی قانونی و حقوق پزشکی کشورهای مختلف بوده است و دولت ها قوانین متعددی را در این راستا وضعنموده اند. بر خلاف بیماری های جسمی بیماری های روانی دارای انواع متعددی است و بیماران معمولا ترکیبی از علائم رابیان می کنند که کار تشخیص و درمان بیماری را با مشکل مواجه می کند .در بررسی که در همین راستا در زندان قصر تهراندر سال 1382صورت پذیرفته است با توجه به مصاحبه ی ساختار یافته و بر اساس DSM-IV-TRاختلال مربوط به موادمخدر ،اختلال خلقی و اختلال اضطراب بیشترین میزان شیوع را در جمعیت زندانیان داشته اند. طبقهبندی زندانیان برحسبشخصیت آنها و جرایم ارتکابی,ارائه فعالیتهای آموزشی و فرهنگی و تربیتی مناسب به زندانیان ,ایجاد و توسعه اشتغال وحرفهآموزی,ارائه خدمات مشاورهای, آموزش موضوعات بهداشت روانی به همه افراد درگیر در زندان در قالب دوره هایآموزشی مختلف به کادر اجرایی زندان، نگهبانان و کارمندان واحد بهداشت , ارائه خدمات رفاهی به زندانیان ،ایجاد جایگزینهای مناسب برای حبس های کوتاه مدت, اعطای آزادی مشروط با توجه به موقعیت فردی و بر اساس رفتار خوب افراد درزندان، اعمال جدا سازی افرادی که هنوز در انتظار محاکمه هستند با افرادی که محکومیت قطعی خود را سپری میکنند ازجمله اقدامات حقوقی اتخادی دولت ها در این راستا است .علاوه بر موارد مذکور تنظیم پرونده ی شخصیتی ،بهره گیری ازاصول و موازین کاربردی روانشناسی و روانپزشکی کیفری و روانپزشکی قانونی و حقوق پزشکی در نگارش قوانین،بررسی مواردارتکاب به جرم و پیشگیری از وقوع آن نیز اموری ضروری جهت ارتقا سلامت روانی زندانیان محسوب میشود

کلیدواژه ها:

راهکار های اتخادی دولت ها ، سلامت روانی ، زندانیان ، اختلالات روانی ، روانشناسی کیفری