طراحی الگوی آموزش هدفمند مبتنی بر تطبیق نظام های آموزشی پیشرو: مطالعه فنلاند، سنگاپور و ژاپن

پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی آموزش هدفمند از طریق مطالعه تطبیقی نظام های آموزشی سه کشور پیشرو فنلاند، سنگاپور و ژاپن انجام شده است. آموزش هدفمند به عنوان رویکردی که در آن اهداف یادگیری شفاف، مسیرهای یادگیری شخصی سازی شده و ارزشیابی مبتنی بر شایستگی در کانون توجه قرار دارد، در نظام های آموزشی موفق جهان به اشکال مختلف پیاده سازی شده است (وثوقی و همکاران، ۱۴۰۱). این پژوهش با روش تطبیقی کیفی و با استفاده از الگوی چهارمرحله ای جرج بردی (توصیف، تفسیر، همجواری و مقایسه) انجام شد. داده ها از طریق تحلیل اسنادی منابع معتبر شامل گزارش های OECD، یونسکو، مقالات علمی و اسناد رسمی وزارتخانه های آموزش سه کشور گردآوری گردید. یافته ها نشان داد که فنلاند با تاکید بر «اعتماد به معلم»، «برنامه درسی انعطاف پذیر محلی»، «ارزشیابی کیفی و توصیفی» و «یادگیری پدیده محور» الگویی از آموزش هدفمند انسان گرا ارائه می دهد. سنگاپور با «برنامه درسی سیستماتیک»، «مسیرهای یادگیری چندگانه»، «ارزشیابی مبتنی بر تسلط» و «توسعه حرفه ای مستمر معلمان» الگویی کارآمد و شایستگی محور را به نمایش می گذارد. ژاپن نیز با تاکید بر «یادگیری مشارکتی و جمعی»، «درس پژوهی معلمان»، «تربیت کل نگر» و «ارتباط عمیق مدرسه و جامعه» الگویی تلفیقی از سنت و نوآوری ارائه می کند (Sahlberg, ۲۰۲۱; OECD, ۲۰۲۲). تحلیل تطبیقی به شناسایی پنج اصل مشترک شامل «شفافیت اهداف»، «انعطاف پذیری مسیرها»، «ارزشیابی مستمر و سازنده»، «معلم حرفه ای و خودمختار» و «پیوند نظریه و عمل» و همچنین تفاوت های زمینه ای منجر شد. در نهایت، الگویی بومی برای آموزش هدفمند در ایران با شش مولفه اصلی طراحی و اعتباریابی گردید.

کلیدواژه ها:

آموزش هدفمند ، مطالعه تطبیقی ، فنلاند ، سنگاپور ، ژاپن ، الگوی بومی