آسیب شناسی اجرای سند تحول بنیادین در گذر زمان و عوامل ایجاد شکاف بین اهداف و وضع موجود

پژوهش حاضر با هدف آسیب شناسی اجرای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش در گذر زمان و شناسایی عوامل ایجاد شکاف میان اهداف ترسیم شده و وضعیت موجود اجرا شده است. با گذشت بیش از یک دهه از تصویب سند، شواهد متعدد حاکی از فاصله قابل توجه میان وضع مطلوب و وضع موجود است (مهرمحمدی، ۱۳۹۸). این پژوهش کیفی با راهبرد مطالعه موردی چندگانه و با استفاده از مصاحبه عمیق با ۲۴ نفر از کارشناسان ستادی، مدیران مدارس و معلمان باسابقه و همچنین تحلیل اسناد و گزارش های نظارتی انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که شکاف ایجادشده محصول پنج عامل اصلی است: ناهماهنگی ساختاری میان بخش های مختلف نظام، ضعف در سازوکار پایش و ارزشیابی، مقاومت فرهنگی و نهادی، ناپایداری مدیریت ها و کمبود منابع و زیرساخت ها (ذوالفقاری و عباس پور، ۱۴۰۱). نتایج حاکی از آن است که این شکاف در طول زمان نه تنها کاهش نیافته، بلکه به دلیل انباشت مسائل حل نشده، در حال تعمیق است (Fullan, ۲۰۲۱). الگوی آسیب شناسی ارائه شده می تواند مبنایی برای بازنگری در راهبردهای اجرایی سند قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

سند تحول بنیادین ، آسیب شناسی ، شکاف اجرایی ، موانع نهادی ، پایش و ارزشیابی