بررسی ارتباط افسردگی، ساختار مغز و وضعیت اجتماعی- اقتصادی: یک پژوهش زیستی در خراسان

افسردگی به عنوان یکی از شایع ترین اختلالات در جهان، ناشی از تعاملات میان عوامل بیولوژیکی، اجتماعی و روانشناختی است. منابع علمی نشان می دهند که افسردگی با ساختار غیرطبیعی مغز مرتبط است و وضعیت اجتماعی-اقتصادی (SES) با افسردگی و ساختار مغز مرتبط است. با این حال، تحقیقات محدودی تعامل بین هر یک از این عوامل را در نظر می گیرند. تجزیه و تحلیل رگرسیون چند متغیره با استفاده از داده های بانک زیستی ایران بر روی ۲۰۰۰ شرکت کننده در مناطق مختلف خراسان انجام شد تا رابطه بین افسردگی و حجم مغز در ۲۳ ناحیه قشری برای کل نمونه بررسی شود و سپس بر اساس جنسیت تفکیک شود. سپس بررسی شد که آیا SES بر این رابطه تاثیر می گذارد یا خیر. بنا بر نتایج حاصله، هشت ناحیه از ۲۳ ناحیه مغز، ارتباط منفی معناداری با افسردگی در کل جمعیت داشتند. با این حال، این روابط در هفت ناحیه، زمانی که وضعیت اقتصادی-اجتماعی (SES) در تجزیه و تحلیل لحاظ شد، از بین رفت. برای زنان، سه ناحیه ارتباط منفی معناداری با افسردگی داشتند، زمانی که وضعیت اقتصادی-اجتماعی لحاظ نشد، اما تنها یک ناحیه ارتباط منفی معناداری با افسردگی داشت. برای مردان، حجم کمتر در شش ناحیه به طور معناداری با افسردگی بالاتر بدون وضعیت اقتصادی-اجتماعی مرتبط بود، اما این رابطه در چهار ناحیه، زمانی که وضعیت اقتصادی-اجتماعی لحاظ شد، از بین رفت. در تمام تجزیه و تحلیل ها، شکنج پیش مرکزی به شدت با افسردگی مرتبط بود. شرکت کنندگانی که دارای بیماری هایی بودند که می توانستند بر مغز تاثیر بگذارند، از مطالعه حذف نشدند. بانک زیستی ایران نماینده جمعیت عمومی نیست که ممکن است تعمیم پذیری را محدود کند؛ علاوه بر آن این مطالعه به جمعیت خاصی از ایران اختصاص یافت(خراسان) و داده های استخراج شده از بانک زیستی ایران نیز به همین جمعیت محدود شد و کل جمعیت ایران مورد بررسی قرار نگرفت. همچنین وضعیت اقتصادی-اجتماعی (SES) از تحصیلات و درآمد تشکیل شده بود که به طور جداگانه در نظر گرفته نشدند. وضعیت اقتصادی-اجتماعی بر رابطه بین افسردگی و حجم قشر مغز تاثیر می گذارد. متخصصان سلامت و محققان باید هنگام کار با داده های تصویربرداری در این جمعیت ها این موضوع را در نظر بگیرند. پیشنهاد می شود در پژوهش های آتی سایر مناطق ایران نیز مورد بررسی قرار گرفته و ضمن انجام پژوهش های مقایسه ای، محدودیت های موجود در این پژوهش نیز مورد بررسی قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

افسردگی ، ساختار مغز ، خراسان ، وضعیت اجتماعی-اقتصادی