اخلاق اسلامی؛ زیربنای تحقق حیات طیبه در نظام علوم تربیتی

اخلاق اسلامی، گوهر دین و بنیاد ارزش های قرآنی، نقشی محوری در هدایت فرد و جامعه به سوی سعادت دارد. این پژوهش با روش توصیفی_تحلیلی و با تکیه بر منابع کتابخانه ای و تفسیر قرآن، پیوند میان اخلاق اسلامی، حیات طیبه و نظام تربیت را بررسی می کند. حیات طیبه به زندگی پاک و معناداری گفته می شود که با ایمان و عمل صالح محقق می گردد و تربیت، غایت و طریق تحقق آن است. در نظام علوم تربیتی، اخلاق اسلامی جایگاهی بنیادین دارد: در فلسفه تربیت، قوام بخش اهداف غایی و معنوی است؛ در سطح اهداف، بر پرورش فضایلی چون عدل، احسان و تقرب به خدا تاکید می کند؛ در سطح محتوا، ارزش هایی چون راستی و امانت داری را درون مایه برنامه های درسی می سازد؛ و در سطح روش ها، بر الگوسازی، موعظه، امر به معروف و تزکیه نفس تاکید می ورزد. یافته های پژوهش نشان می دهد اخلاق اسلامی افزون بر آن که غایت و محور تربیت است، کارکردهایی چندگانه در تحقق حیات طیبه دارد: با معنابخشی به زندگی و ایجاد تعادل میان نیازهای مادی و معنوی، سلامت فردی و اجتماعی را تضمین می کند و با نهادینه سازی فضایل، انسان را به کمال حقیقی و سعادت جاویدان رهنمون می سازد. نتیجه آن که اخلاق اسلامی نه تنها یکی از مبانی نظری علوم تربیتی، بلکه برنامه ای جامع برای پرورش انسان متعهد و وارسته است که در پرتو آن، حیات طیبه در عرصه های گوناگون تربیت تجلی می یابد.

کلیدواژه ها:

اخلاق اسلامی ، حیات طیبه ، فلسفه تربیت ، اهداف و روش های تربیت