بررسی نقش خانواده و مدرسه در پیشگیری از آسیب های اجتماعی و رفتارهای پرخطر در نوجوانی

این مقاله با هدف تبیین نقش محوری نهادهای خانواده و مدرسه در پیشگیری از آسیب های اجتماعی و رفتارهای پرخطر در نوجوانان مقطع متوسطه اول تدوین شده است. با توجه به تغییرات ساختاری خانواده ایرانی و چالش های محیط های آموزشی، همکاری این دو نهاد به عنوان اصلی ترین عوامل جامعه پذیری، امری ضروری تلقی می گردد. مقاله با مرور مبانی نظری مرتبط از جمله نظریه سیستم های اکولوژیک، دلبستگی، کنترل اجتماعی و نظریه های بومی فرزندپروری، چارچوبی تلفیقی ارائه می دهد که بر تقویت پیوند نوجوان با خانواده و مدرسه و نیز تعامل سازنده بین این دو نهاد تاکید دارد. راهکارهای عملی پیشنهادی در سه سطح خانواده (شامل آموزش سبک فرزندپروری، تقویت ارتباط و نظارت منطقی)، مدرسه (شامل ایجاد جو مثبت، اجرای طرح نماد، آموزش مهارت های زندگی) و تعامل خانه و مدرسه (شامل ارتباط مستمر، انجمن اولیا و مربیان فعال و مداخله مشترک) ارائه شده اند. اجرای نظام مند این راهکارها می تواند به نتایجی همچون تقویت عوامل محافظتی فردی در نوجوان، افزایش تاب آوری، کاهش سردرگمی، کارآمدتر شدن نهادها و در نهایت، کاهش بروز و شیوع آسیب های اجتماعی در سطح جامعه بینجامد. بر این اساس، تقویت پیمان آموزشی-تربیتی بین خانواده و مدرسه، کلید پیشگیری موثر و سرمایه گذاری برای آینده ای امن و سالم است.

کلیدواژه ها:

خانواده ، مدرسه ، آسیب های اجتماعی ، نوجوانی