تفسیر آیه ۵۴ سوره مائده از دیدگاه فاضل مقداد و ابوبکر جصاص

این نوشتار به تحلیل و بررسی آیه ۵۴ سوره مائده از منظر فاضل مقداد و ابوبکر جصاص می پردازد. آیه مذکور به ویژگی های حامیان دین خدا اشاره دارد. این پژوهش با بهره گیری از روش توصیفی تحلیلی و گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه ای موضوع را مورد بررسی قرار داده است. مفهوم آیه روشن است، اما موضوع مورد اختلاف به سبب نزول و مصداق قوم در این آیه باز می گردد. یافته های این پژوهش نشان می دهد که در این زمینه میان دو مفسر یعنی فاضل مقداد و ابوبکر جصاص، اختلاف نظر وجود دارد. فاضل مقداد بر این باور است که این آیه در شان حضرت علی (علیه السلام) نازل شده و صفاتی که در آیه ذکر شده اند با ویژگی های امیرالمومنین علی (علیه السلام) مطابقت دارد. در مقابل، ابوبکر جصاص چهار قول مختلف درباره سبب نزول این آیه نقل کرده و به نظر می رسد وی معتقد است که آیه در شان حضرت ابوبکر رضی الله عنه نازل شده و صفات ذکر شده در آیه با صفات و جایگاه خلیفه اول، حضرت ابوبکر، همخوانی دارد. با این حال هر دو دیدگاه قابل نقد هستند و آنچه به نظر می رسد این است که الفاظ آیه جنبه عمومی دارند و به فرد یا گروه خاصی اشاره نمی کنند، بنابراین هر کسی که دارای این صفات باشد می تواند مصداق این آیه تلقی شود.

کلیدواژه ها:

ارتداد قوم ، فاضل مقداد ، ابوبکر جصاص