بازسازی ایمنی رابطه مند در پیشگیری از خودکشی نقد نظری مدلهای درمان محور در عصر پسا سلامت روانی

در دهه های اخیر گفتمان غالب در پیشگیری از خودکشی بر مدل های بالینی و درمان محور متمرکز بوده است، اما این رویکردها با وجود برخی موفقیت های فردی در سطح اجتماعی و بین فردی نتوانسته اند پیامدهای گسترده ی انزوا، گسست معنا و آسیب پذیری های ساختاری را به طور موثر پاسخ دهند (WHO ۲۰۲۵, Joiner ۲۰۰۵). این مقاله با رویکردی تحلیلی - انتقادی و میان رشته ای مفهوم ایمنی رابطه مند را محور تحلیل قرار می دهد و نشان می دهد که بازسازی این نوع ایمنی می تواند چارچوبی چندسطحی و جایگزین برای پیشگیری از خودکشی فراهم آورد. در بخش مبانی نظری، پیوند میان نظریه ی پلی واگال (Porges ۲۰۲۲)، علوم اعصاب اجتماعی و پژوهش های روان درمانی درباره ی اتحاد درمانی و حضور بررسی می شود (Gelo ۲۰۲۳ & Cozolino, ۲۰۲۴; Flückiger et al, ۲۰۱۸; Podolan). سپس با نقد گفتمان سلامت روان و مداخلات فردمحور (Marsh & Thomas, ۲۰۰۵; Rose, ۲۰۱۹; Button & Braken, ۲۰۱۹) فرض های هستی شناختی و معرفت شناختی مدل های درمان محور بازخوانی می شود. در پایان مدل چهارسطحی پیشنهادی شامل ابعاد زیستی، رابطه ای، فرهنگی - اجتماعی و سیاستی بازتولید شبکه های حمایتی و هم تنظیمی میان فردی را به عنوان هسته پیشگیری طرح می کند. این خوانش گذار از درمان محوری به سیاست ها و عمل هایی که «ایمنی رابطه مند» را مرکز قرار می دهند پیشنهاد می کند.

کلیدواژه ها:

پیشگیری از خودکشی ، ایمنی رابطه مند ، نظریه پلی واگال ، عدالت معرفتی ، پسا سلامت روانی ، روان درمانی انتقادی ، هم تنظیمی میان فردی