تحلیل حقوقی چالش های مدیریت پسماند و بازیافت؛ تبیین مسئولیت های قانونی شهرداری ها در کلان شهرها

مدیریت پسماند در کلان شهرها از یک خدمت عمومی ساده به یکی از پیچیده ترین چالش های حقوقی و مدیریتی در حوزه حقوق شهری و محیط زیست تبدیل شده است. با وجود تصویب «قانون مدیریت پسماند مصوب ۱۳۸۳»، همچنان شکاف های عمیقی میان الزامات اقتصادی مدرن و چارچوب های قانونی موجود وجود دارد. این پژوهش با هدف تحلیل چالش های حقوقی مدیریت پسماند و تبیین مرزهای مسئولیت شهرداری ها در این حوزه انجام شده است. روش تحقیق در این مطالعه، توصیفی-تحلیلی است که بر تحلیل متون قانونی و بررسی رویه های مدیریتی متمرکز می باشد. یافته های پژوهش نشان می دهد که فقدان نظام «مسئولیت تولیدکننده» (EPR)، ابهام در تقسیم صلاحیت های بین بخشی و ضعف در سازوکارهای نظارتی بر قراردادهای مشارکت عمومی-خصوصی (PPP)، از اصلی ترین موانع پیش روی مدیریت کارآمد پسماند است. همچنین، تداخل در مسئولیت های مدنی و زیست محیطی شهرداری ها، موجب عدم پاسخگویی دقیق در جبران خسارات ناشی از مدیریت نادرست پسماند می گردد. در نهایت، این مقاله پیشنهاد می کند که با گذار از رویکرد «دفع پسماند» به «اقتصاد چرخشی» و اصلاح قوانین جهت الزام تولیدکنندگان به بازیافت، می توان به یک نظام حقوقی پایدار در مدیریت شهری دست یافت.

کلیدواژه ها:

مدیریت پسماند شهری ، شهرداری ها ، مسئولیت قانونی ، اقتصاد چرخشی ، حقوق محیط زیست ، مسئولیت تولیدکننده