تاثیر درمان مشاوره ای مبتنی بر مدل ادغام پذیری هویت دیجیتال بر ارتقای روابط بین فردی و کاهش علائم اضطراب اجتماعی در جوانان

مبتنی بر گسترش زیست جهان دیجیتال در دهه اخیر موجب تغییرات بنیادین در فرایند شکل گیری هویت، الگوهای تعامل اجتماعی و کیفیت روابط بین فردی جوانان شده است. همزمان با افزایش وابستگی به شبکه های اجتماعی و بسترهای ارتباطی آنلاین، نشانه های اضطراب اجتماعی، ناآرامی ارتباطی و گسست میان هویت واقعی و هویت بازنمایی شده دیجیتال در میان جوانان افزایش یافته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر درمان مشاوره ای مدل ادغام پذیری هویت دیجیتال بر ارتقای روابط بین فردی و کاهش علائم اضطراب اجتماعی در جوانان انجام شد. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون - پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل جوانان ۱۸ تا ۳۰ سال مراجعه کننده به مراکز مشاوره دانشگاهی و کلینیک های روان شناختی شهر تهران در سال ۱۴۰۴ بود. نمونه پژوهش شامل ۶۰ نفر بود که به صورت هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش طی ۱۰ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت مداخله درمان مشاوره ای مبتنی بر ادغام پذیری هویت دیجیتال قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل هیچ گونه مداخله ای دریافت نکرد. ابزارهای گردآوری داده ها شامل مقیاس اضطراب تعامل اجتماعی، پرسشنامه مشکلات بین فردی و مقیاس ادغام هویت دیجیتال بود. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره و آزمون اندازه اثر تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مداخله درمانی مذکور تاثیر معناداری بر کاهش علائم اضطراب اجتماعی و بهبود کیفیت روابط بین فردی در گروه آزمایش داشته است (۰/۰۵). همچنین یافته ها نشان دادند که افزایش انسجام میان هویت واقعی و هویت دیجیتال نقش مهمی در تنظیم هیجان، کاهش اجتناب اجتماعی و ارتقای تعاملات بین فردی ایفا می کند. بر اساس نتایج پژوهش استفاده از رویکردهای مشاوره ای مبتنی بر بازسازی و ادغام هویت دیجیتال می تواند به عنوان مداخله ای نوین در کاهش آسیب های روان شناختی ناشی از زیست دیجیتال در جوانان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هویت دیجیتال ، اضطراب اجتماعی ، روابط بین فردی ، مشاوره روان شناختی ، جوانان