بهبود مهارتهای ارتباطی شناخت، بیان مدیریت احساسات خودکارآمدی و توانایی های فراشناختی از طریق رویکرد درمانی منحصر به فرد و نوآورانه بازی درمانی ویدیویی

در سال های اخیر رویکردهای نوین در توانبخشی روان شناختی به طور فزاینده ای به ظرفیت های تعاملی بازی های ویدیویی و محیط های مجازی به عنوان بسترهای مداخله ای توجه نشان داده اند. با وجود برخی مناقشات نظری پیرامون اثرات رسانه های دیجیتال شواهد رو به رشد حاکی از آن است که این ابزارها در صورت بهره گیری هدفمند و مبتنی بر چارچوب های درمانی معتبر می توانند به عنوان مکملی اثر بخش برای مداخلات سنتی عمل کنند. پژوهش حاضر بر پایه چارچوب نظری بازی درمانی ویدیویی طراحی شده است؛ رویکردی که از بازی های تجاری در دسترس و کم هزینه به عنوان ابزارهای تسهیلگر فرایندهای هیجانی شناختی استفاده می کند و آنها را در یک ساختار درمانی هدایت شده ادغام می نماید. نوآوری این مطالعه در تلفیق نظام مند عناصر طراحی بازی، چالش، بازخورد فوری، روایت تعاملی، عاملیت و پیشرفت (تدریجی) با اهداف درمانی نظیر ارتقای خودتنظیمی هیجانی، تقویت کارکردهای اجرایی و توسعه مهارت های فراشناختی نهفته است. در این چارچوب تجربه بازی نه صرفا به عنوان فعالیتی تفریحی بلکه به مثابه فضایی امن و نمادین برای بازنمایی تعارض های درونی، تمرین مهار تکانه ها، بازسازی شناختی و بازاندیشی در الگوهای رفتاری عمل می کند. فرایند درمان از طریق جلسات هدایت شده بازتاب ساختار یافته پس از بازی و تحلیل تجربه زیسته فرد در محیط مجازی سازماندهی شد تا پیوند میان تجربه دیجیتال و واقعیت روزمره تسهیل گردد. این مطالعه موردی بر یک نوجوان پسر با مشکلات انزوای اجتماعی و دشواری های ارتباطی در معرض وضعیت NEET متمرکز است. یافته ها نشان دهنده بهبود معنادار در حوزه های ادراک، بیان و تنظیم هیجان، افزایش سطح خودکارآمدی ادراک شده و تقویت ظرفیت های فراشناختی از جمله پایش افکار و بازنگری شناختی است. علاوه بر این، نشانه هایی از ارتقای مشارکت اجتماعی و کاهش اجتناب ارتباطی مشاهده شد که بیانگر قابلیت تعمیم بالقوه این رویکرد در برنامه های پیشگیرانه برای نوجوانان در معرض خطر است. نتایج حاضر حاکی از آن است که بازی درمانی ویدیویی در صورت طراحی و اجرای مبتنی بر شواهد، می تواند به عنوان مداخله ای کم هزینه، مقیاس پذیر و سازگار با فرهنگ دیجیتال نسل جدید افق های تازه ای در درمان مشکلات هیجانی اجتماعی بگشاید. با این حال انجام پژوهش های کنترل شده با نمونه های بزرگ تر برای ارزیابی اثربخشی و تعیین سازوکارهای علی زیربنایی ضروری است.

کلیدواژه ها:

بازی درمانی ویدیویی ، انزوای اجتماعی ، NEET ، خود تنظیمی هیجانی ، فراشناخت ، خودکارآمدی ، مداخلات دیجیتال