ارزیابی سیاست های شهرداری قائم شهر در مدیریت فضای سبز شهری جهت کاهش گرد و غبار

پدیده گرد و غبار یکی از چالش های جدی محیط زیستی در شهرهای کشور است که پیامدهای سلامت، اجتماعی و اقتصادی به همراه دارد. در این راستا، مدیریت فضای سبز شهری به عنوان یکی از ابزارهای مهم تعدیل شرایط زیست محیطی شهرها مورد توجه سیاست گذاران شهری قرار گرفته است. این مقاله با هدف ارزیابی سیاست های شهرداری قائم شهر در زمینه مدیریت فضای سبز شهری با رویکرد کاهش گرد و غبار، به صورت مروری انجام شده است. ابتدا چارچوب نظری فضای سبز شهری و رابطه آن با گرد و غبار تشریح شده، سپس مطالعات داخلی و خارجی مرتبط مورد بررسی قرار گرفته اند. سپس با استفاده از روش تحلیل اسنادی-کتابخانه ای، سیاست های اجرایی شهرداری قائم شهر استخراج و با شاخص های کیفی کمی ارزیابی شده اند. یافته های مروری نشان می دهند که هرچند شهرداری قائم شهر اقداماتی در جهت افزایش سرانه فضای سبز انجام داده است، اما توزیع فضایی نابرابر، ضعف در گونه گزینی مقاوم در شرایط کم آبی، و فقدان پایش مستمر گرد و غبار به عنوان خلاهای اصلی شناسایی شده اند. همچنین، شواهد نشان می دهند که رابطه معکوس بین سطح فضای سبز شهری و میزان گرد و غبار در شهرها وجود دارد (مانند مطالعه تهران: β = –۰/۴۵۲ برای PM۲.۵) (مطالعه «تحلیل رابطه فضای سبز و آلاینده های هوا»، ۱۳۹۸) نکته ای که در سیاست های قائم شهر نیز کمتر دیده شده است. این مقاله با پیشنهاداتی چون بازنگری در سیاست گونه گزینی، افزایش نظارت بر شاخص های گرد و غبار، و نهادینه سازی مشارکت مردمی در نگهداری فضای سبز، تلاش دارد تا به ارتقای کارآمدی سیاست های مدیریت فضای سبز در کاهش گرد و غبار کمک کند.

کلیدواژه ها:

فضای سبز شهری ، گرد و غبار ، سیاست های شهری ، شهرداری قائم شهر ، مدیریت شهری