بررسی کارکرد قمش های دزفول و الگوی بومی بهره برداری از قنات های رودخانه ای

یکی از میراث های ماندگار ایرانیان و اختراعات شگرف آنان در طول تاریخ قنات است. در خوزستان به علت بهره مندی از منابع آب سطحی حفر قنات کمتر از دیگر مناطق رواج داشته اما این فناوری و بهره بهینه از آب با حفر قنات هایی موسوم به قمش همراه بوده است. شهر دزفول در مجاورت رودخانه دز بوده و کارکرد قمش ها انتقال آب این رودخانه از بالادست به میان بافت شهری و اراضی کشاورزی پایین دست بوده است. تحقیق حاضر نگاهی به این قمشها که هنوز هم بقایای دردونه ها یا محل آبگیری از رودخانه و تونلهای آنها در دزفول موجود است و کارکردی در جهت بهره برداری مناسب از منابع آبی در گذشته داشته دارد. سازه هایی دستکند میان سازند کنگلومرایی دزفول معماری منحصر بفرد با مصالح محلی و سر بطاق های متعدد در جهت سهولت دسترسی به این رشته قمشها یکی از ویژگی های آن هاست.

کلیدواژه ها:

قنات ، فمش ، قمش ، قنات رودخانه ای دزفول ، رودخانه دز