پایش عملیات معدنی و تحلیل پایداری شیبها استفاده از مدل رقومی در GIS

این مطالعه با هدف پایش عملیات معدنی و تهیه مدل رقومی در راستای استفاده کاربردی از روشهای نوین نقشه برداری و انواع تحلیل مکانی در زمین شناسی و در زمینه پایداری دامنه ها در سیستم اطلاعات جغرافیایی در یک محدوده معدنی سرب و روی در شمال استان کرمان انجام پذیرفت. جهت رسیدن به این هدف ابتدا با روشهای نوین و استفاده از پهپاد عملیات نقشه برداری سطحی در یک بازه زمانی ۲ ساله انجام شد، سپس با پردازش دادههای حاصل از عملیات نقشه برداری مدل رقومی محدوده مطالعاتی تهیه شد. در مراحل بعدی با استفاده مدل رقومی تهیه شده مطالعات زمین شناسی مطالعات مکانیک سنگ و بهره گیری از انواع روشهای تحلیل مکانی نسبت به پایش عملیات معدنی در زمینه تحلیل پایداری شیب های دامنه ها در بخشی از محدوده مورد مطالعه که عملیات آماده سازی احداث تونل و برداشت پاشنه دامنه کوه صورت پذیرفته، بود اقدام شد. در تحلیلهای صورت گرفته از عملگرهای ریاضی، منطقی و توابع شرطی ابزارهای تحلیل مکانی نرم افزار ArcMap استفاده گردید. نظر به اینکه در محدوده مورد مطالعه جهت شیب لایه بندی سنگهای رسوبی، با جهت شیب دامنه کوه یکسان آزیموت ۲۲۵ تا ۳۱۵ درجه و میانگین کلی شیب لایه بندی سنگهای رسوبی منطقه مورد مطالعه ۱۵/۸ درجه است، و از آنجا که طی مطالعات مکانیک سنگ محدوده مورد مطالعه زاویه اصطکاک داخلی سنگها ۲۹/۱ درجه گزارش شد لذا در مکانهایی که شیب دامنه سنگی کوه در آزیموت بین ۲۲۵ تا ۳۱۵ درجه از ۴۵ درجه بیشتر می شود، خطر لغزش و ناپایداری دامنه کوه بیشتر است بنابراین با فیلتر کردن مناطق کم خطر با استفاده از ابزارهای تحلیل مکانی و مقایسه خطرات ناپایداری، دامنه قبل و بعد از عملیات آماده سازی و برداشت پاشنه دامنه کوه مناطق پرخطر فعلی که حاصل فعالیت معدنی بودند بارزسازی شد که بایستی اقدامات پیشگیرانه از جمله احداث پله ایمنی در راستای کاهش شیب کلی دامنه در این مناطق صورت پذیرد.

کلیدواژه ها:

پایش عملیات معدنی تحلیل پایداری ، شیبها ، مدل رقومی ، تحلیل مکانی ، GIS